Ангилал

Сайтын талаар ярилцъя Уншигчдын санал бодол

776-р өндөрлөгийн эрэлхэг бөгөөд эмгэнэлт тулаанУншсан30,261

Зарим хүмүүс "776 дугаар өндөрлөгт" болсон гэдгээр нь сайн мэдэх энэ тулалдаан Чеченийн II дайны үед буюу Улус-Кертыг өөрийн хяналтад оруулахаар явуулж байсан байлдааны ажиллагааны хүрээнд болсон юм.

Манай уншигчид Афганистанд  байлдаж байсан Зөвлөлтийн цэргүүдийн тухай оросын уран бүтээчдийн “9 дүгээр рот” гэдэг уран сайхны киног үзсэн байх. Болсон явдлаас сэдэвлэн бүтээсэн энэ кинонд оросын цэргүүд хэрхэн  эцсээ хүртэл баатарлагаар тулалдаж буйг харуулдаг.

Энэ кинонд гардагаас дутахгүй гайхамшигт үйл явдал 13 жилийн өмнө Чеченьд болжээ. Салан тусгаарлагчдын давуу хүчний эсрэг Оросын агаарын шүхэр десантын 76 дугаар дивизийн гвардын 104 дүгээр шүхэр десантын хорооны 2 дугаар батальоны 6 дугаар ротын цөөн тооны цэргүүд нүүр тулж, баатарлагаар тулалдсан байдаг.

Зарим хүмүүс "776 дугаар өндөрлөгт" болсон гэдгээр нь сайн мэдэх энэ тулалдаан Чеченийн II дайны үед буюу Улус-Кертыг өөрийн хяналтад оруулахаар явуулж байсан байлдааны ажиллагааны хүрээнд болсон юм. 2000 оны 2 дугаар сард Оросын холбооны цэргийн хүчин Чеченийн нийслэл Грозный хотоос Шатов болон Веденогийн чиглэлд ухарч байсан Чеченийн салан тусгаарлагчдын (нэлээд олон гадаадын хөлсний цэргүүдийг багтаасан) томоохон хүчийг бүсэлж устгах зорилготой цэргийн ажиллагаа явуулжээ. Сарын эхээр Чеченийн салан тусгаарлагчийн томоохон бүлэг оросын цэргүүдийн бүслэлтийг сэтлээд Грозный хотын өмнөх уулууд руу гарч амжив.

2000 оны 2 дугаар сарын 29-ний өдөр, Оросын Батлан хамгаалахын сайд маршал Игорь Сергеев өөрийн засгийн газрын Чеченийн дайн албан ёсоор дууссан тухай мэдэгдлийг баталгаажуулснаас хойш хэдхэн цагийн дараа Псков нутгаас ирсэн агаарын шүхэр десантын 76 дугаар дивизийн 6 дугаар ротын дайчид Чечень дэх гадаадын цэргүүдийг удирддаг Ибн Аль-Хаттабын тэргүүлсэн ухарч яваа дайсны цуваатай тулгарч гол хүчнээсээ таслагдсан байна.

 

Тулалдаан шөнийн турш үргэлжилж өндөрлөг дээр байсан оросын цэргүүдийн байрлал дайсны давуу хүчний дайралтад эзлэгдэж, ротын бараг бүх цэргүүд алагдсанаар дууссан. Энэ тулалдаан болсны дараагаар тодорхойгүй зүйл их байсан юм.

Тулалдаан: Тус районд үүрэг гүйцэтгэж байсан Оросын шүхэр десантын тактикийн группэд багтаж байсан хороо хүртэл хүчтэй томилгоот хүчний үндсэн үүрэг нь ухарч буй Чеченийн салан тусгаарлагчийн замыг таслах ёстой байв.

Энэ томилгоот хүчинд 76 дугаар дивизийн гвардын 104 дүгээр шүхэр десантын хороо, Спезназ, “ГРУ" болон "Вимпел" зэрэг шилдэг анги нэгтгэлүүд багтаж байжээ. 2 дугаар батальоны 6 дугаар ротын десантын цэргүүд мөн адил энэ хүчний нэг хэсэг болж байсан.

Ротын захирагч нь хошууч Сергей Молодов байсан хэдий ч тэр энэ албан тушаалд томилогдоод ганцхан хонож байсан тул үүрэг хүлээж авсны дараа батальон захирагч дэд хурандаа Марк Евтюхин өөрөө биечлэн цэргүүдээ удирдаж тулалдаанд оролцжээ.

Түүний мэдэлд тагнуулын салаа, артиллерийн ажиглалтын бүлэг багтаж байв. Рот 29-ний өдрийн нар жаргаж, өтгөн манантай үед ухарч  яваа Чеченийн нэлээд том бүлэгтэй гэнэт тулгарсан байна. Гэхдээ эхлээд 20 орчим тооны хүнтэй босогчдын туршуулын бүлэг гэнэт оросын цэргийн байрлалын ар талаас довтолсон, удалгүй дайсны тоо улам нэмэгдэж бүслэлтэд оржээ. Бүслэлтэд тулалдаж байхдаа нэлээд хохирхол үзсэний дотор хошууч Молодов алагдсан байдаг.

Үлдсэн цэргүүд хүчээ бүлэглэж 776 дугаар өндөрлөг рүү ухран гарч, хальт газар ухаж хориглолтын байрлал эзэлсэн байна. Оросууд радио холбоогоор өөрийнхөнтэйгээ холбоонд орж хороонд хүч хавсруулж өгсөн артиллерийн батальоны өөрөө явагч 120 мм-ийн миномётын галын дэмжлэг авч байсан.

Мөн "Ми-24" дайралтын хос нисдэг тэрэг ойрын зайн галын дэмжлэг үзүүлэхээр тулалдаан болж байсан газар руу ниссэн боловч замдаа дайсны галд өртөн буцсан байдаг.

Яг энэ үед батальон захирагчийн орлогч, хошууч Александр Доставалов 4 дүгээр ротын 14 цэргийг ахалж ирсэн нь өндөрлөг дээр байсан цэргүүдэд үзүүлсэн цорын ганц бодитой тусламж болсон юм. Өөрийн бүслэгдсэн цэргүүдийг аврахаар оролдож байсан 1 болон 3 дугаар ротууд, түүнчлэн 4 дүгээр ротын үлдсэн цэргүүдийн ажиллагаа амжилтгүй болж байлаа. Эцэст нь Чеченьчүүд оросуудын байрлалыг эзлэхээр эцсийн дайралт хийхээс өмнөхөн хүнд шархадсан артиллерийн ажиглалтын бүлгийн дарга, ахмад Романов өөрийн байрлал дээр артиллерийн "гал дуудсан" байна.

Оросын талын мэдээлж байгаагаар 90 хүнтэй ротоос 84 нь, түүний дотор бүх офицерууд алагдаж, 6 цэрэг хүнд шархадсан боловч амьд үлдэж чаджээ. Тулааны дараа болсон үйл явдлууд: Ийм олон тооны цэргээ нэг дор алдсан нь оросын цэргийн удирдлагыг эвгүй байдалд оруулав. Тийм учраас Батлан хамгаалахын сайд, агаарын шүхэр десантын хүчний дарга, Холбооны цэргийн хүчний командлагч нар эхэндээ 31 цэрэг алагдсан гэж мэдээлж байв.

Харин хэд хоногийн дараа аргагүйн эрхэнд ротын 84 офицер, цэргүүд алагдсан гэдгийг батлаад, зарим хохирол нь өөрийн артиллерийн галд өртсөнөөс болсон гэж мэдээлжээ. Харин дайсны талын үзсэн хохирлын талаар хоорондоо зөрөөтэй олон янзын мэдээ бий.

Тулалдаан болсоны дараах өдөр нь Чечень дэх Оросын холбооны улсын цэргийн хүчний командлагч, генерал Г.Трошев дайралтад 1000 босогчид оролцсон гэж мэдэгдэж байсан. Удалгүй энэ тоо өссөөр бүр 2500 орчим тооны дайсны хүч дайрсан бололтой. Сүүлд “Улаан од” сонинд тулалдаанд дайсны 400 орчим босогч нар алагдсаны 200 орчим нь 776 дугаар өндөрлөг дээр байсан гэж мэдээлсэн билээ. 2010 оны 3 дугаар сарын 12-ны өдөр ОХУ-ын Ерөнхийлөгчийн тушаалаар 63 цэрэг "Эр зоригийн төлөө" одон, 22 цэрэг (13 офицер, 9 ахлагч) "ОХУ-ын баатрын алтан таван хошуу"-аар шагнагдсан юм.

Харин эдний дотроос амьд үлдэж ОХУ-ын баатрын таван хошуугаа гардаж авсан нь ахлагч Александр Супонинский байсан юм. Энэ бол ЗХУ-ын цэргийн хүчин Афганистан улсад явуулсан байлдааны ажиллагааны 10 жилийн хугацаанд нийтдээ 68 хүнд баатрын алтан таван хошуу гардуулж байсантай харьцуулахгүй олон хүнийг шагнасан байна.

2001 онд тулалдаан болсон газрыг ОХУ-ын ерөнхийлөгч В.Путин өөрийн биеэрочиж үзжээ. 2008 онд "Эх орноо хамгаалагчдын өдөр" болохоос нэг хоногийн өмнө Грозный хотын нэг гудамжийг "84 Псковын агаарын десантын цэргүүдийн нэрэмжит" болгосон байдаг 2013 оны 3 дугаар сарын 1-ний өдөр ОХУ-ын ерөнхийлөгч В.Путин, Батлан хамгаалахын сайд Сергей Шойгу нар Псков хотод зочлон шүхэр десантын цэргүүдэд зориулж босгосон хөшөөнд хүндэтгэл үзүүлж цэцэг өргөлөө.

Энэ үеэр ерөнхийлөгч В.Путин амь үрэгдсэн цэргүүдийн ар гэрийнхэнд хандаж хэлсэн үгэндээ "6 дугаар ротын цэргүүдийн баатарлаг үйл хэрэг нь Орос улс хэзээ ч ялагдахгүй гэдгийг дэлхий дахинд батлан харуулсан билээ, тийм хүнд нөхцөлд бидний зоригт хөвгүүд эх орныхоо төлөө эцсийн цусаа дуустал тулалдсаныг бид мартах учиргүй" гэсэн юм.

Дэд хурандаа Р.Энхболд

Сэтгэгдэл 42ЭнгийнХэвтээБосооСэтгэгдэл бичих-Aa+
10 сар 1. 16:54
Зочин

Ene umhii fashist orosuud mon bult shaah yumaaa kkk. Chechenchuud bol 1 saya hun amtai hernee 146saya hun amtai orosiin esreg erh cholooniihoo toloo baatarlagaar tulaldsan aguu ard tumen. End bichsen tulasnch hudal zohiomol tuuh. Chechenii 20 garui baatarlag daichdiin otoltod orosiin turemgiilegchid ortoj 100 garui hunee aldaj uldsen ni omdondoo chazaga aldaad zugtsan yum. Fashist oros sonotugei.

7 сар 3. 12:14
Зочин

Орос манай мөнхийн хөрш.
Түүхээ сана гэхдээ энэ бүхнйг дотроо бод гаднаа бүү гарга
Харин ажил хийхдээ бодсоноороо хийв

3 сар 29. 1:09
Зочин

xvvren ivanuud busdiin erx choloog xvndlex xeregtei

3 сар 7. 13:12
Зочинb

chechenuud ch mongold 1 heseg har tamhia zaraad ballah shahsandaa

3 сар 7. 10:40
Зочин

Оросууд ЧЕЧЕН РҮҮ аль болох Нийгмийн адгийн шаар шавхаруунуудаа явуулдаг байсан тэд бол зүгээр фрондын торгуулийн суман

10 сар 2. 23:55
Зочин

ЧАМ МУУ АДАГЫН ШААР НАХОИН ГӨЛӨГИИГ ДАРАХ ГЭЖ ОРОС ЦЭРГҮҮД АМИА ӨГСӨН

3 сар 7. 11:41
Зочин

chi jaahan yum unsh turaal aa

3 сар 7. 10:36
Зочин

Одоогийн орос пацаанууд Нацистуудийг их дэмждэг болсон сүүлийн үед оросд Нацист үзэл бодол пацаануудын дунд их түгээмэл болсон хэрэв бид өвөө эмээ нар Германд бууж өгсөн бол одоо өдийд арай соёлтой бас ядуу амьдрахгүй байх байсан гэх бодолтой улсууд цөөнгүй байгаа

10 сар 2. 15:19
Зочин

Монголд ч ялгаагүй. Одоо хятадын үсрэнгүй хөгжлийг харж бишрэхдээ колонн нь болъё гэх хуцагчид олшров. Бүр гайхалтай нь Хөгшчүүл дотор японд эзлэгдсэн бол өдийд "хөгжингүй" болчих байсан бололтой юм ярьдаг оросод сургууль төгссөн хэсэг хүмүүс байхын.

3 сар 7. 10:31
Зочин

Монголчуудаа одоо Монголын хавтгайд байгаа муусан оросуудыг барьж авч залхаан цээрлүүлэх хэрэгтэй нутгаасаа зайлуулах нь зөв та нарын өвөө эмээг яаж эрүүдэн шүүдэг байсныг мартаж болохгүй монголын сор болсон сэхээтэнүүдыг оросуудын явуулгаар хөнөөдөг байсан.

10 сар 2. 23:52
Зочин

ХУЦДАГ МУУ НОХОИН ГӨЛӨГ ВЭ ЧИ МУУУ

10 сар 2. 15:21
Зочин

Хуцаа. Би лав чадахгүй.

7 сар 27. 22:20
veron

chi yostoi biggie cuts

3 сар 7. 10:26
Зочин

Манай Монгол улсыг Оросууд 70 жил Колончилж дарагуйлсан бас Х. Чойбалсан, Ю.Цэдэнбал нарыг оросуудын явуулгаар хөнөөсөн Харин 1990 онд хэсэг залуус буюу Ардчилалын Алтан хараацайнууд гарч ирж оросуудын 70 жилийн дарангуйлалаас аварсан Ц. Элбэгдорж Бат үүл нар бол Монгол улсын Баатарууд яах аргагүй мөн. Монголын ард түмэн Элбэгдорж Бат үүл нарыг хэзээ ч мартаж болохгүй тэд эрх чөлөө авчирсан улс

11 сар 15. 10:20
123

bitgii erguut muu tarhini turaaltai nowshoo.Cham shig iim lalruud mongoloos zailtsgaawal taarna sda

10 сар 2. 23:53
Зочин

ЧАМ ШИГ НОХОИН БӨӨС ЭЛБЭГДОРЖ БАТҮҮЛИИН УЯАНЫ ГӨЛӨГ ЮМ БАИЖ

10 сар 2. 15:23
Зочин

Элбэгдоржийн бөгс үнсэгч байна даа. Англи, америкийн тэжээсэн хужаа шив.

7 сар 27. 22:22
veron

muu yanxanii xvvxed

6 сар 14. 17:21
Зочин

ёстой дунд хуруу ав гөлөг минь

3 сар 30. 22:41
Зочинзочин

хуцдаг лалар вэ нус чинь

7 сар 27. 22:21
veron

muu yanxanii xvvxed

3 сар 7. 10:15
Зочин

оросууд социалист нийгмийн үед гэсэн Бага ястангуудаа гадуурхаж дарангуйлж байсан бодит үнэн тухайн үед оросууд Чечен рүү оросын нэн ядуу иргэдийн хүүхдүүдийг болон Онц ноцтой хүн амны хэрэгтэн ял эдэлж байсан гэмт этгээдүүдийг сонгон явуулдаг байсан нэг үгээр бол торгуулийн суман гэх үү дээ

3 сар 7. 9:36
Зочин

Энэ нехер юу хэлж сурталчилгаа бичив!!! Бухэл бутэн ард тумний амиар тоглосон оросын бодлогыг "баатарлаг" уйл явдал гэх гээд байна уу???

5 сар 27. 11:23
Вв

Тийм шүү. Их гүрний дээрэнгүй үзлийг л тэвчихгүй босож тэмцсэн жижиг үндэстэн. Путин энэ тулааны ялагдлыг булзааруулах гэж тархи угаалтын үг хэлжээ...

3 сар 7. 1:03
Зочин

chechenuudees 20 hun l naaduultai chini baildsan gesen sh dee 8 ni uhej 16 ni amid uldsen egsen.bodit tuuh ni ene

3 сар 6. 21:37
unen

haha ene elgiin yu ch hiij buteeh chadvargui urgelj busdaas guij guilgachij hamgaaluulj irsen elii balai mongolchuud ih tom tom bultreh yum daa. yag odoo ch ami ni haanaa baina gesen neg muu ulsiin tamtag gedgee mederch amidar l daa amid uhdeluudee haha

3 сар 6. 18:26
ҮНЭН ЮМ УУ?

ПАНФЕЛОВ МАТРОСОВ ЭД НАР НЬ БАС Л ХУДАЛ ТҮҮХ .ОРОСУУД ЗОХИОЖ ДАВСАЛЖ УЯНГЫН ХАЛИЛ ХИЙХДЭЭ ЕР НЬ ГАРГУУН.

3 сар 6. 21:41
Зочин

hairan saihan hovguud BAATARLAG zaluus er zorig shudraga unen hunii setgeld urgelj Monh ulddeg yum aa

3 сар 6. 17:22
Зобатчин

Байж болох л асуудал. Манай Монголчууд ч гэсэн Хиагтад 10000 гаминг 400 малчин, лам нар ганц ч хүний хохиролгүй" нам дарсан" гээ биз дээ

3 сар 6. 23:06
Tuul DashFacebook-р нэвтэрсэн

Унэн байх аа. Шинэ оросууд тийм ч худал хэлээд байх хумуус бишээ.

2 сар 1. 5:22
Зочин

Москвагийн үзэл сурталчид түүх мушгисан БатХааны хилэн киногоо оросуудад үзүүлж л байг ....киног үзсэн оросууд зөв үг ойлгохгүй мушгиж гуйвуулдаг сэтгэхүйтэй болж харанхуй сүрэг болно биз дээ яадгийн

1 сар 29. 15:48
Ivan

ta muu hed l harin chipak bhda

1 сар 23. 22:38
Зочин

Орчуулагчид хандаагүй шүү. Оросууд одоо болтол тоо баримт дээрээ будилаантай хэвээрээ. Ийм болохоор л тэнэг Иванууд гээд байгаа юм даа. Тувт үнэн худал нь мэдэгдэхгүй эргэж буцсан тоо баримт гаргана. Үнэнийг гуйвуулсан үй олон зохиомол баатарлаг тууж түүхүүд зохиохдоо гаргууд шүү. Сүүлдээ тэр олон ташаа түүхэндээ өөрсдөө итгэчихдэг хөөрхийс дөө. 2500 хөлсний дайчид хаанаасаа гараад ирэвээ. Ямар сэлэм нум сумаар байлдаж байгаа биш дээ. Шүдээ хүртэл зэвсэглэсэн 2500 дайчид 84 цэргийн эсрэг тулалдаад 200 цэрэг үхсэн гэх мэт. Хөлсний дайчид юу гэж тэгэж олноороо алуулж үхсэн дайралт хийх вэ дээ. Бүүр болохгүй бол хаяад л явах байлгүй дээ. Оросуу сум нөөц нь барагдаггүй шидэт буутай байсан бололтой.

1 сар 24. 14:44
Бат

Наадах чинь харин ч гайгүй байна. Саяхан гарсан Бат Хааны хилэн гэдэг кинон дээр Их Монголын 4 түмэн цэрэгүүд 10-хан Орос архичинг дийлэхгүй хуйгаараа үхэж байна лээ. Наад тэнэг иванууд чинь ингэж түүхийг гуйвуулаад сурчихсан улс. Оросуудын баатарлаг түүхийн 90% нь шал худлаа байдаг гэсэн үг байдаг нь үнэн байх.

3 сар 7. 1:02
Зочин

xaxaxa thh naad 84 tsereg chini 20-xan hund hyaduulsan gej bodit tuuh ni baidag yum bn lee sh dee

1 сар 25. 14:51
кино битгий үз

ишшшш чаааваас хөөрхий кино үзээд их гомдчихсон байна шдээ хөөрхий.. одоо тайвшир.. хахаха
анхнаасаа хэтрүүлэгтэй кино битгий үзэж байгаарай.. энэ маягаараа чи удахгүй стрессд орж амиа хорлох шинжтэй чипак байна.. хаха
анх удаа кинонд гомдчихон хүний коммент уншлаа.. татаах юм аа хахах

3 сар 6. 21:45
Зочин

ene beersen gaming holduu guyaar tsohij nagaamaar yum bn daa tiim kino neg badagiin chi bas buu gomdooroidoo hujaa

1 сар 26. 20:35
Зочин

яг үнэн ялангуяа энэ 2-р дайнд оросууд хятадууд шиг хүн хүчээр зодож ялсан халмимаг буриад тува якут саха нар хамаг байлдааны одонг нь түүсэн

1 сар 25. 15:08
Зочин

хаха. Кино үзсэн Оросын залуу үеийн пацаанууд яг тэр чигээр нь хүлээж авна даа.

1 сар 25. 5:24
Зочин

ХАХА

3 сар 6. 21:52
Зочин

yponchuud tanaihiig bas ingej tarchlaaj bisan bas hudalaa yu erguu mn yun ineehtei mantai

3 сар 11. 20:56
Зочин

ОРОС ах нарыняуу алдар бадраг

Сэтгэгдэл бичих
Санамсаргүй нийтлэл [ Энд дарна уу ]