Ангилал

Сайтын талаар ярилцъя Уншигчдын санал бодол

Буриадыг бусниулсан түүхУншсан39,601

Энэхүү нууцлагдмал түүхийг нээж харуулахыг анх удаа С.Баясгалан багш оролдсон нь гайхал төрүүлсэн юм.

Эрт урьдын цагт Сибирь хэмээх Шивэртийн их хөвчийг өвөрлөн Ангар мөрний хөвөөнд тоонотоо босгосон Эхирид, Булгад хийгээд Сонгол, Сартуул, Хатгин, Амбаган, Атган, Хударь, Баргужин, Еншөөбүү овгийнхон нүүдэл суудал болон мал адуулж, ан гөрөө эрхэлж загас агнаж ур дархлах бөлгөө.

Өргөн шанаа, жартгар нүд, лагс бие, оочин сахалтай зоримог эрчүүл нь харвах намнахдаа гаргууд, хөвчийн хүрэн баавгайтай мэс барин тулж, хур дэлт морины дэлэн дээгүүр ганаан шонхор мэт цойлон дүүлнэ. Охид нь гоо үзэсгэлэн төгөлдөр, бүжин наадах нь уян найлзуур адил агаад үйлэнд гаршиж ажилд борогшжээ.

 

Тэд Хамаг Монголын Их Хаанд алба гувчуур төлж ангийн сор, булга, минж, үнэг шилүүс, хэрэм тэргүүтэн ангийн олзыг өргөн барих бөгөөд дайн тулааны цагт хуяг дуулга, юлд балт, хурамсаг саадаг агссан баатар хөвгүүдийг зар тараан хуралдуулж Хабул хааны аян дайны дөрөө чангална.

Эзэн Чингисийн үед Өрлүүд, Мэргэд, Дайчууд, Урианхай, Онигууд, Хэрээд, Соёд хээрийн олон аймаг лугаа хүч хавсран эцсийн далайд тоосоо гөвөн тулгуур төрдөө зүтгэж бас Хишигтэн гэгдэж түмтийн ноён Баржгуудай баатрын хар сүлдэн дор уухайлан довтолсоор нэг л мэдэхнээ тэртээ тэнгэрийн хязгаарыг үзэж, Адриатикийн тэнгисээс морьдоо услан, түмэн газрын их цагаан хэрэмний хөх тоосгыг тас цавчин явжээ. Тиймээ! Энэ бол домог болон эдүгээг хүрсэн дивангарын түүх!...

Гэтэл дөрвөн зууны тэртээ гал голомтоо хамгаалан овт Манжтай хатгалдан тулалдаж байсан Монгол ах дүү нараасаа хульжин өрх тусгаарлан Орост дагаар орсон хувь тавилан цаашид ямархан харгуйгаар сажлав.

Түүхэн үнэний улбааг хайн сурлаваас эдүгээгийн “Буриад” хэмээгдэх Умарт Монголчууд XVII зууныг хүртэл Түшээт Хан, Сэцэн Ханд харъяалагдаж Хамаг Монголын бүрэлдхүүнд байтал өмнө этгээдээс Манж нар, хойт зүгээс Атаман Ермакийн бүлэг дээрэмчид түрэн орж, Байгал далайн эрэг ирмэгт тулжээ. Үржил шимтэй газар, загас жараахай, зүйл бүрийн жимс, ой хөвч, алт эрдэнэсээр баян онгон зэлүүд энэ нутгийн хязгаараар орос тосгон, Христийн модон сүм, загалмай хатгасан оршуулгын хайс ёрдойн бавгар сахалтай, хянган хамартай, цэнхэр, ногоон нүдтэй уригдаагүй гийчид өөрсдийгөө Шмейскууд / смесь-холимгууд/ хэмээн танилцуулсан юмсанжээ. Монголын хаадууд тэгэхэд умраас айсуй түрэмгийллийн аюулыг мэдрэх тэнхэл даанч байсангүй л дээ.

Манжийн лууны архиралт, дотоодын хагарал самуун, зүүнгарын Ойрадуудын довтолгоонд байнга нэрвэгдэн, хагас дэлхийг мориныхоо ганзаганаас чирч агсан их гүрний төгсгөл нь нүүрлэж байсан цөвийн цаг юмсанж. Тэр үед “Буриад" хэмээх социалист “Бага ястны нэрэнцэр” чих дэлдээгүй байлаа. Нутгийн монголчууд тэндхийн ноёд, гулваа, тайш нарын болчимгүй түрэгдүү занг нь зэмлэн “Буруутууд” гэж нэрлэснээр одоогийн “Буриад” гэдэг нэр үүссэн гэсэн явган яриа бий л дээ. Их Оросын дээрэнгүй үзэлтэнгүүдэд амаа гогдуулсан зарим “Шинжээчид” үнэн түүхийг гуйвуулж “Буриад” гэдэг нь Оросын “Братские люди” /ах дүү хүмүүс/ дуудлаганаас үүссэн бөгөөд монголтой ямар ч хамаагүй Сибирийн олон овог омог Саха, Чукчи, Ненец, Эксимос хийгээд мөсөн далайн цаатангууд, агнуурын тэнгисийн загасчин, хөвч тайгын хэрэмчин, Амарын хязгаарын хамниганууд өөр хоорондоо холилдон сүлэлдэн тэдний дундаас Буриад гэдэг шинэ үндэстэн гарч ирсэн мэтээр бичсэн удаа ч бий.

Чингэсийн байлдан дагуулалтад өртөн эзлэгдээд Монголын феодалуудын дарлал доромжлолыг амсаж байснаа их Оросын ард түмний ачаар эрх чөлөөгөө олон 1727 онд Хаант Орост “Сайн дураараа даган орсноор мөхлийн аюулаас ангижирсан” мэтээр түүхэн үнэнийг сөрөн өгүүлжээ.

Ийнхүү хүчирхэг Чингэсийнхээ туг сүлднээс буруулж харь гүрний хаяа хатавч сахисан анчин, малчин нүүдэлчин овгийнхон Эрхүүгийн амбан захирагчийн барлаг болж “Байгалийн чанад дахь казакууд” гэдэг шинэ хаяг зүүж, Их Петрээс эхлээд Романы удмынхан, Александр, Николай, хаан Иосиф Сталины жадны үзүүрт туугдан Орос-Туркийн дайн, Шипкийн даваа, Орос-Японы дайн манжуурын толгод, Орос-Германы дайн, өгөр Европын хөрсөнд ясаа яйруулж Сибирийн ГУЛАГ, Бутырын гянданд тамын зовлонг амсчээ. Яагаад Умарт Монгол эх нутгаасаа өрх тусгаарлаж манай угийн бичигтт огт байдаггүй “Буриад” нэр зүүж харьд одох болов?

Байгаль далай, Сибирийг булаан эзэлсэн товч түүхээс

XVIII зууны Оросын улс төрийн зүтгэлтэн Фельдмаршал Головин гэгч өөрийн тэмдэглэлдээ “Далбаа хүлэглэж загас барьж үзээгүй харгис зэрлэг бүдүүлэг нүүдэлчин малчин монголчуудад цэнхэр нүдэн Байгаль нуур огт хэрэг болохгүй түүнийгээ манайд шилжүүлэн өгвөл зохино. Эс зөвшөөрвөөс бид гал мэсийн хүчээр дайран орж эзлэх ёстой. Хэрэв биднийг зөвшөөрч буулт хийвэл Манж нартай тулалдахад тусламж болгож 500 ширхэг цахиур буу 10 ширхэг тэсрэх бөмбөгөөр харвадаг гунан бууг бэлэглэхэд бэлэн байна” гэжээ. Энэ нь үнэн чанартаа хил залгаа хөрш рүүгээ хөлөө жийж нутгаа тэлэх “Геополитик”-ийн эхлэл байсан юм. Ийнхүү аажим аажмаар Оросын атаманы зэвсэглэсэн отрядууд Монголын хойт хязгаарт эрээ цээргүй цөмрөн орж орон нутгийн ноёдын зөрчлийг ашиглан бэлэг сэлт, мөнгө зоос, хэргэм зэрэг амлан нутгийн иргэдийг Христийн шашинд оруулан загалмай нүүлгэн үл дагагсдыг элдвээр хавчин хяхаж эхэлжээ.

Улаан бүс мөрөвчилж, урт жадтай буу үүрсэн казак цэргүүд эртний нүүдэлчдийн нутгаар чөлөөтэй сэлгүүцэх болж, агт сайн морьдыг нь булааж бурхан шүтээнээр нь доог тохуу хийж алба гувчуураар боомилж эхлэв. 1651-53 онуудад Буриадыг дайлахаар очсон казак отрядын захирагч Залубин “Амар мөрний чанад дахь Брацкийн хязгаарт зорчсон нь” гэдэг номондоо “Их хааны зарлигаар Лена мөрөнг уруудан аялж малын арьс нөмөрсөн догшин нүүдэлчидтэй халз тулалдан тэднийг сөхрүүлэн авч оросын бууны амтыг үзүүлэв. Одоо тэнд манай цагаан туг мөнх намирах болно” гэсэн байна. Мөн атаман Похабаев гэгч “Манай эрэлхэг цэргүүд Брацкийн газраас 300 гаруй тун бүдүүлэг өрх айлыг тэдний төрөл садан болох “Мунгалын” /Монголын/ зүг нь хөөж явуулаад газар нутгийг нь Оросынх болголоо” гэжээ. Үнэн чанартаа тэд хойт монголчуудын эсэргүүцэлтэй тулгарч багагүй хохирол үзэж ухарч нэмэлт хүч дуудан ирүүлж хүн хүч хийгээд зэр зэвсгийн давуугаар “Ялалт” байгуулж байжээ. Энэ мэтчилэн орон нутгийн дайн дажинг намдуулахын тулд хүйс тэмтрэх, аймаглан устгах бодлогынхоо зэрэгцээ бүхий л үзэл бодлыг нь өөрчилж тархийг нь эргүүлэхийн тулд Христийн шашинг бололцоотой бүхий л сувгаар нэвтрүүлэхийг хичээх болов.

Хамба лам Серафим гэгч Дотоод яамны шашны хэрэг эрхлэх департментад илгээсэн бичигтээ “Сүм хийдийн дэмжлэгтэйгээр Буриадуудыг оросчлох үйл явц нь уугуул нутгийн хүмүүсийн зүгээс ноцтой эсэргүүцэлтэй тулгарлаа. Тэд өөрсдийгөө Чингэсийн угсааны Монгол хүмүүс гэж үзэж биднийг зөвшөөрөн хүлээхгүй байна. Иймд Буриадуудыг Монгол биш гэдэг үзэл санаанд итгүүлэхийн тулд тэднийг нийтээр нь хоморголон "үнэн алдарт шашинд оруулах, хуучин Слав хэлээр зохиогдсон Библи, Евангелийг буриадаар орчуулах, хүүхэд залуучуудыг шашны бага сургуульд өргөнөөр татан сургах, Христ шүтэгчдийг албан татвараас чөлөөлөх, цаашид мал аж ахуй биш газар тариалан эрхлүүлж аж амьдралын хэвшлийг нь өөрчлөх хэрэгтэй” гэж сургамжилж байжээ.

Гэвч Буриадын олон нийт хар элэгтний шашинд албадан оруулах Их гүрний бодлогод эсэргүүцэл үзүүлж байв. Нэрт эрдэмтэн Дорж Банзаров буддын шашин хийгээд бөө мөргөлийг сурталчилсан хэргээр мөрдөгдөн Эрхүүгийн цагдаагийн газрын ивээл дор байдаг “Хар зуутан” гэдэг алан хядах байгууллагынханд хорлогдсон юм. 1857 онд Эрхүү хотноо тайж Дамбаев өөрийн албаттайгаа үнэн алдарт шашинд орж загалмай зүүх ёслол үйлдэн цагаан хаан Александр, хатан хаан Мария Александровна нараас алтан товчтой булган дээл, охидууддаа бадмаараг шигтгээ бүхий ээмэг, бөгж болон Владимирийн 4-р зэргийн очир алмас одонгоор шагнагдаж байжээ.

Христийн шашинд орсон Буриадыг Тибельтинск, Елевск, Тугуран, Гужир зэрэг тосгодод хуваарилан суулгаж тэндхийн сүм хийдүүдэд хуваарилжээ. Тэднийг гурван жилийн хугацаагаар албан татвараас чөлөөлж цалин пүнлүү, одон медаль, ноёд язгууртны үр хүүхдүүдэд цэргийн дунд тушаалын дарга, офицер цол хэргэм эдлүүлсэн байна. Мөн энд нэгэн жишээ дурдахад Христэд шүтлэгтэй болсон хүмүүсийг мөнгөн шагналаар хөхүүлэн урамшуулж хүүхэд бүрт нь 20 копейк, томчуудад 1-5 рубль, охидуудад гоёлын алчуур, олон хүүхэдтэй айл бүрт 30 хүртэлх рублийн тэтгэлэг өгч байв. Мөргөлийн үеэр үнэ төлбөргүй бурхны ном, чихэр боов тарааж, үнэгүй үдийн хоолоор хүртэл үйлчилдэг “Буяны” журам тогтоосон юмсанж.

1909 онд Хаант Оросын сайд нарын зөвлөлийн дарга П.А.Столыпин Эрхүүгийн тэргүүн амбан Лукъяновт явуулсан захирамжиндаа Буриадуудыг Христос шашинд оруулах үйл явц даанч удааширч байгааг зэмлэн түргэвчлэхийг шаарджээ /тэр үед Оросын эзэнд улсын бага буурай үндэстнүүдийн 57% нь өөр шашин шүтдэг байсан юм/.

Бүдүүлэг Буриадуудыг оросчлохын тулд дан ганц шашин хүчин мөхөсдөх бөгөөд юуны өмнө тэднийг бие мах бодийнх нь хувьд буриад биш болгох, эрлийзжүүлэх, өөр бага ястангуудтай холих, Сибирьт цөлөгдсөн хоригдлуудыг хугацаа дуусмагц Буриадад шилжүүлэн суулгах, буриад бүсгүйчүүлтэй гэрлүүлэх эсвэл тэднийг зүүн Сибирийн хөвч тайгаар тархаан нутаглуулах зэрэг санал дэвшүүлсэн байна. Эдгээр иж бүрэн арга хэмжээний үр дүнд 1911 он гэхэд Христосын шашинд орж загалмай зүүсэн буриадуудын тоо 10000 хол давжээ.

Зөвлөлт засгийн жилүүдэд өнгөө хувиргасан ч мөн чанар нь өөрчлөгдсөнгүй оросжуулах, уусгах, хэлмэгдүүлэх үйл явц үргэлжилсээр байв. “Хаант засгийн үед дарлагдаж байсан бага буурай үндэстэн ястан хувь заяагаа өөрсдөө шийдвэрлэх, салан тусгаарлах эрхийн” тухай Лениний тунхаг гарч Польш, Финлянд бие даасан улс болж байхад, буриадуудад тэр нь өчүүхэн ч хүртээлгүй үлдэв. 1921 оны хавар 110 мянган хүн амтай Ага, Баргуужин, Читын гурван аймагтайгаар Алс дорнодын Бүгд Найрамдах Улсын бүрэлдэхүүнд Буриад Монгол өөртөө засах /автономит/ мужийг байгуулжээ.

Мөн оны 10-р сард ЗСБНОУ-ын бүрэлдэхүүнд Түхэн, Бухар, Алайр, Эхирид, Булгад, Сэлэнгэ аймгийг 185 мянган хүн амын бүрэлдэхүүнтэйгээр хоёр дахь Буриадын автономит мужийг тусад нь бий болголоо. Ингэж Зөвлөлт Орос Улсын газрын зурагт хоёр буриадын муж зэрэгцэн төрсөн түүхтэй. 1932 онд АДБНУ-ыг татан буулгаж буриадын хоёр мужийг нэгтгэж “Автономит Зөвлөлт Социалист Буриад-Монгол Улс” гэж нэрлэн Түхэн, Бухар, Алайр, Эхирид, Булгад, Хорь, Тройцкосавск, Баргужин аймгийг харъяалуулан ЗСБНОУ-ын засаг захиргааны нэгж болгосон юмсанжээ. Алив эд барааг хайчилж, эмжиж зүйгээд өмсгөл зүүлт хийх нэг хэрэг. Харин нэгэн бүхэл бүтэн ард түмний хувь заяаг шийдэхэд хүн амаас нь гадна үндэсний соёл, хэл, ёс заншил, шашин шүтлэгийг нь яах вэ?

1923 оны 9-р сарын 23-нд бүх Зөвлөлтийн гүйцэтгэх Төв хорооноос баталсан заавар ёсоор зөвхөн Буриадын аглаг хошуу сумдад буриад-монгол хэлээр, муж хийгээд Бүгд Найрамдах Улсын төвшинд гагцхүү орос хэлээр албан хэргээ хөтлөх тусгай заалт оруулсан байв. 1926 онд Буриад-Монгол болон БНМАУ-ын Шинжлэх ухааны хүрээлэнгийн хооронд хамтарч хэл бичгийн дүрэм, нэр томъёог боловсруулах комисс байгуулагдсан боловч төд удалгүй панмонголизмын нармай Монголын үнэр ханхалжбайна хэмээн тараав.

Аймшигт 1937 оны 9-р сарын 26-нд Гүйцэтгэх Төв Хорооны шийдвэрээр буриадын газар нутгийн тал хувь нь болох Ага, Улаан, Онон аймгийг Чит мужид шилжүүлэн өгч, Агын Буриадын үндэсний тойрог гэгчийг Эрхүү мужид, Алайр, Бухан, Эрхид-Булгад, Ольханы аймгийг Усть-Ордын үндэсний тойрогт харъяалуулахыг заагаад уг тогтоолыг ЗСБНОУ-ын ГТХ-ны дарга М.Калинин, нарийн бичгийн дарга А.Горькин нар мутарласан байна. Энд нэгэн зүйлийг тодруулан дурьдахад Байгалийн чанад дахь Буриад-Монголын Автономит Улстай холбон өгч байсан Ольхан аймгийг Эрхүү мужид өгснөөр цөөн буриадуудын нэгэн бүлд аж төрөх хүйн холбоог хүртэл тасалж, засаг захиргааны аргаар аймаглан үгүй хийх интернациональч бодлого хэрэгжиж эхэлсэн аж.

Ингэж л Монголын мах цусны тасархай “Буриадуудыг буруутгасан түүх" 350 гаруй жил үргэлжиллээ.

Монгол Улсын СГЗ Содовын Баясгалан

Сэтгэгдэл 263ЭнгийнХэвтээБосооСэтгэгдэл бичих-Aa+
3 сар 17. 22:58
Зочин

Хятдаас монголын түүхээ судална гэвэл салаавч. Судалсан хэд хэдэн монголоо гэсэн монгол эрдэмтэд сэжигтэйгээр хятадда амь үрэгдсэн. Хятаддаа дуртай шоохуузууд л амьд ирсэн дээ хөө.

3 сар 17. 22:53
Зочин

ХАЛХУУД ГЭЖ ХУДАЛЧ ХУЛГАЙЧ БЯЛДУУЧ ХААНААС Ч ГАРААД ИРСИЙМ. БӨӨН ХЯТДЫН ЭРЛИЙЗҮҮД. ОДОО МАНЖ ХЯТАДЫГ САЙН ХЭМЭЭЖ ТЭДНИЙ ҮЕД Л ЖАРГАЖ БАЙСАН ОРОСТОЙ БАЙСАН ҮЕД БИД ДАМПУУРСАН ГЭЖ ШААДАГ ГАРУУД БОЛЖ ДЭЭ.

3 сар 12. 1:55
Mgl barga

Zvvngariin oirduudaa Manjtai niilj hyadsan urvagch galdan boshigtiin sheesnvvd. Mania barguud manlai baatar damdinsurengeer baharhdag

3 сар 7. 11:41
Тэмүүлэн

Үхэр Монгол гэдэг чинь энэ дээ Өвөг дээдсийнхээ түүх соёлоо мэдэхгүй байж худалдаа бухимдаж онгирох юм буриад үндэс суурийг таниж мэдээгүй байж худлаа битгий хөөрцгөө

3 сар 7. 10:30
Зочин

Ene niitlel doroi ym aa bas ymarxuu xun bichsniig ni xarsaar baij margaad baigaa xumuus boli oo. Tuux bol tuux, xiidge xiiged zov buruu ni shuugdsen xumuus, xichneen margaad ch oorchlogdoxgui. Odo baigaa Mongoloo yaj ene xeden ulsgulun noxoinuudas avrax tal deer xeruulee xiisen ni deer vii.

3 сар 6. 18:42
Зэв

Хөөрхий дөө, социалист нийгмийн үед бичигдсэн түүхэн хэмээх хэдэн зохиол уншчихаад түүхийн мэдлэгтэй гэж өөрсдийгөө бодоод тэр зохиолуудаар түүхийг төсөөлөөд, маргалдаад байх юм. Үнэхээр хөөрхийлөлтэй. Жинхэнэ түүхийг мэдье гэвэл юуны түрүүнд монгол, манж бичиг үсэг сур. Тэгээд Бээжин, Тайбэйд очиж унш, судла. Бас Монгол улсын Төв номын сан, Архивын газруудаар орж судла. Тиймгүй бол бүү худлаа цэцэрх, бас зүүд зэрэглээ мэт үгсийг нэгэндээ бүү түгээ. Тэгж л бусдадаа буян бол гэж гуйя.

3 сар 17. 22:57
Зочин

Хятдаас монголын түүхээ судална гэвэл салаавч. Судалсан хэд хэдэн монголоо гэсэн монгол эрдэмтэд сэжигтэйгээр хятадда амь үрэгдсэн. Хятаддаа дуртай шоохуузууд л амьд ирсэн дээ хөө.

3 сар 6. 19:25
Эрдэнэ

Тарчилж тамлуулсан өвгөдийнхөө зовлонг Бээжин, Тайбейд очиж судлах у? Төв номын санд байна уу? Халхууд 30000 өвгөдөө тамлуулж тарчлуулж алуулсанаа мартаж болно. Буриадууд мартахгүй.

3 сар 9. 17:32
Г.Батнасан

Гэрэл гэгээ үгүй аваас харанхуйг хэн ч үл мэднэ. Харанхуй үгүй аваас гэрэл гэгээг хэн ч үл анзаарна.

3 сар 6. 18:31
Сhuka Gansuh

Сайхан нийтлэл байнаа. Баяраллаа. Даанч улсыхаа түүхийг байтугай эцэг эхийхээ намтарыг ч бүрэн мэдэхгүй хэрнээ амныхаа зоргоор чалчисан лалрууд олон байх юм даа. Түүхийг хүн бүр өөрсдийхөө хэмжээнд мэдэж байх учиртай ч, хүссэн болгон ТҮҮХЧ байдаггүй л баймаар.

3 сар 6. 15:53
ДООГУУР ДЭСИЙН СУПЕР БҮДҮҮЛЭГ НИЙТЛЭЛ

Ямар муухай, доогуур, сөрөг үзэл өнцөгтэй нийтлэл вэ. Ийм хэцүү цагт эвлэлдэж нэгдэхийн оронд нэг нь нөгөөгөөсөө дээр харагдах гэж ингэж хичээж байдгаа больмоор юм. Та нар ингэвэл нүүрээ харуулах эсгий туургатан олдохгүйээ. Чингисийн хатадуудыг, ээжийг, бэрүүдийг хараарай. Буриадуутай слашгүй холбогдсон. Хэн болчоод бусдыг ингэж доогуур үзэж байнаа

3 сар 6. 8:15
Зочин

Буриадууд чинь Энэтхэг гаралтай шүү дээ. 2000-аад жилийн өмнө Энэтхэгүүд нүүдэллээд тэнд очиж суусан.

3 сар 7. 12:44
Зочин

үгүй ядаж гений судалгаагаар батлагдсан юм мэдэмхийрэгчээ

3 сар 6. 14:31
Зочин

ханаасаа ийм юм бодож олдог гайхал вэ

3 сар 6. 0:31
Зочин

13 zuunii helee avch uldsen mongoliin gants aimag. |Baigal nuur bol buriad mongoliin nuur.

3 сар 9. 14:44
Зочин

буриад бол халхуудын нагац нар шүү дээ.буриад алунгоо хатнаас бодончир гарсан

3 сар 6. 18:23
Зочин

ОК

3 сар 5. 11:58
Зочин

Sain tuuhee unshij medej bh ni chuhal yum.

3 сар 5. 10:20
Монгол

Эв нэгдэлгүй ижилхэн нэгнээ халх ойрд гэсэн жалга довны үзэлээсээ болж одоо ч бусадын идэш болсоор. ...

3 сар 5. 9:57
Зочин

Буриадууд амьд үлдэхийн тулд ясны муу санаа суусан. 37 онд нэгнээ бариж өгснөөр хамгийн их хядуулсан. Сайн буриад сарын найз. Одоо тэд монголд дуугүй суувал таарна. Өөр очих газаргүй болсон ш дээ.

3 сар 7. 20:15
Зочин

Буриад хүнээс яагаад айж бэмвэгнээд бгаа нь нэгэл асуудал байдаг түүхийг яаж ч гуйвуулаад нэмэргүй буриад зоны үнэн түүх хэзээч балрахгүй эээ гол нь тэр бга юм удахгүй бүх юм үнэн болно доо

3 сар 6. 0:24
Зочин

iimerduu lalruud mongoloor duuren. mongoliin ihenhi udirdagch nar buriaduud baisniig buu mart!

3 сар 6. 0:23
Зочин

hutsna biz ats min

3 сар 5. 15:50
Ган

Хуцна биз муу мал... Харин ч хамгийн цөстэй Монголын төлөө явсан хүмүүс чинь буриадууд байх шүү

3 сар 7. 11:28
Зочин

Үнэн шүү

3 сар 5. 14:54
Зочин nasaa

chi yasan tenegeer hutsna be tuuh medej amidar malaa

3 сар 5. 8:49
ЗочинБолд

Түүх судлаад сургамж аваад ирээдүйдээ алдахгүйг хичээх болохоос алдсан болгоныг ашиглаж хагарал өдөхгүй байх нь чухал болов уу? Үндсэндээ нэг л Монголчууд гэдгээ ойлгон яаж эвлэрч хамтарч хүчээ нэгтгэхээ хичээх. Зориуд ялгаруулж ондоошуулж хооронд нь яс хаяж байгаа хүмүүсийг харин биднийг хорлож байгаа дайсан гэж ойлгоорой.

3 сар 7. 20:30
Аянга

Буриад зон маань нармай монгол нэгдсэн монгол улсыг байгуулчих дөхсөн улсууд хариуд нь хангалттай хядууллаал даа Ц.Жамсранов нөгөө 7н бурхан харвадаггүй гэдэг кинон дээр алуурчин Э.Ринчино энэ улсууд өвөрмонголоо хойт тува халимаг байгал далай тэр чигт нь нэгдүүлчих дөхсөн гавяъатнууд даа ар гэрийг нь шоронд хорьчоод байхад том үйлд урсдаггүй цус тасардаггүй амь гэж байхгүй гэж зүтгэж байсан улс өвөр монголын харчин бээс Бавуудорж гэж бас мундаг эх оронч хужаад алуулсан түүхийг хэзээч бүү март нөгөөл анхны 7 санал зөрөлдөөд хайран улсууд амиа алдсаныг бид мартаж болохгүй одоо буриад хүнээс орос хятад 2р айдастай явдаг нь энэ юмал даа бусад ястаныг аргалж болно энэ улсууд ясны эх оронч хэзээ яаж ч магадгүй гэдэг юм гэсэн шүү би буриад бай дөрвөд бай яс хаяах гээгүй сүүлийн үед буриадын түүх рүү эрээ цээргүй их халдах боллоо энэ цаанаа нэг юм хэлээд бна шүү ард түмэн миньээ монгол хүний саруул ухаанд би итгэдэг гэж хэн хэллээ сайн нь үрэгдээд саар нь арзайгаад явах юм даа

3 сар 6. 12:33
Зочин

Demjij bna

3 сар 6. 0:26
Зочин

sanal neg

3 сар 5. 17:57
Зочин

Зочинболдтой санал нэг байна

3 сар 5. 1:02
Зочин

Буриадууд ялагдаад гэмээ ухаарч нэгдсэн шүү дээ одоо бас юугаа ярих гээд хэрүүл бичээд байгаа цус вэ?

3 сар 5. 10:14
Монгол

Энд ялсан ялагдсан ямар ч хамаагүй харин Монгол хэмээх нэгэн том гэр хэрхэн одоогын урц овоохой болтолоо тасдуулсан түүх....

3 сар 5. 8:32
Зочин

tarhia jaahan siiruul

3 сар 5. 1:00
Зочин

Дотроо хагарсаар байгаад ялагдсан шүү дээ одоо энэ хэрүүлээ болих хэрэгтэй. Зөв бодлого баримтлаад явсан дээр.

3 сар 5. 0:37
Зочинbayarsaikhan batbileg

ertenii xel soyoloo awj vldsen xvmvvs 13r zuunii vyiin mongol xeleer yaridag shvv dee

3 сар 4. 17:17
Зочин

өмхий манжийн үлдэгдэл

3 сар 5. 8:34
Зочин

amaa medeeree

3 сар 4. 17:13
Зочин

Халхыг сураггүй байхад, Чингис хааны дээд удамд наад баяд дөрвөдүүд чинь байсан гэж ойлгодог. Эзэн хаан маань харин халх хүн байсан юм болов уу?

3 сар 6. 10:09
Иргэн хүн

Халх гэж үндэстэн Чингис хааны үед байсан эсэх бол одоо хүртэл тодорхой биш байдаг шүү дээ. Боржгон гэдэг бол ургын овог болохоос биш боржгон бол ХАЛХ гэсэн үг бас биш байхаа .

3 сар 3. 14:56
Зочин

ХАЛХУУД ГЭЖ ХУДАЛЧ ХУЛГАЙЧ БЯЛДУУЧ ХААНААС Ч ГАРААД ИРСИЙМ. БӨӨН ХЯТДЫН ЭРЛИЙЗҮҮД. ОДОО МАНЖ ХЯТАДЫГ САЙН ХЭМЭЭЖ ТЭДНИЙ ҮЕД Л ЖАРГАЖ БАЙСАН ОРОСТОЙ БАЙСАН ҮЕД БИД ДАМПУУРСАН ГЭЖ ШААДАГ ГАРУУД БОЛЖ ДЭЭ.

2016, 10 сар 20. 19:34
Зочин

шаа шаа доорх *****

2016, 10 сар 5. 18:15
Зочин

халх НЭРТЭЙ ХЯТАД ГАМИНГИЙН ҮЛДЭГДЭЛ ДУРААРАА ШААЖЭЭ

3 сар 3. 13:14
Зочин

ӨСТ ХАЛХЫН НУТАГТ АМЬ ЗУУЖ БГАА ОЙРАД НЭРТЭЙ,ХАЗГАЙ ХЭЛТНҮҮД,МАНЖИЙН ХААНЫ МӨРЧ НОХОЙ БОЛОН,ЗҮҮН ГАРЫН 600 МЯНГАН АРДЫН АМИАР ГАРАА УГААСАН ӨӨДГҮЙ МУУ ЛАЛРУУД БГАА ЮМДАА.

3 сар 4. 19:49
Ok

Манж хятадтай нийлж 60-н жил Ойрадын эсрэг байлдсанаа юу гэж тайлбарлах бол. Одоо өөрсдийгөө их, бусдыг бага ястан мэтээр ярих нь утгагүй л дээ.

3 сар 6. 10:11
Иргэн хүн

хэлээд яахав өст манжид өврөө нээж орсон Бага Богдын хүмүүс шүү дээ. Өндөр гэгээн ухаараагүй дээ.

3 сар 5. 13:51
Tureg teneg oirdad

Ttgeed ter shinjaan uigartaa ochooch oiradiin nutag chini tend bgaa. Halahuud ih haanii ueees bsan unagan nutagtaa l halh mongol ulsdaa l amidatch bna. Harin tanai oird zuungar uls chini haana bna.

3 сар 3. 14:58
Зочин

ХАЛХУУД Л ТЭГСЭН БУС УУ? МАНЖИД УРВАЖ ОЙРАД БАЯД ДӨРВӨДӨӨ АЛЖ ХЯДСАН НЬ ҮНЭН БУС УУ? УРВАГЧИЙН ЗУЛБАСГА УРВАГЧ Л БАЙХ ЮМ ДАА.

2016, 9 сар 24. 11:25
Зочин

ehleed baigal nuur buriadiin tuhai tuuhee medchih daragaar n Nerchinskiin gereeg neg unshaarai tegeed baigal dalai ene ter gej soliorvol arai unemshiltei bolj magadgui

2016, 9 сар 20. 11:19
Зочин

Галдан бошигт харин ч хамаатай Түшээт хан байгалийн чандад орсын түрэмгийлэгчидээс газар нутгаа хамгаалан хөж байх тэр хүнд цаг мөчийг тааруулан үндсэндээ орсоос үлэмж дэмжлэг аван халхын баруун талаас түрэн орж ирхэд халх монголчууд дайны байдлаа цаашид үргэлжлүүлэх боломжгүй хоёр фронтод хүчин мөхөсдөж улмаар цагаан хэрэмны орчимд очиж манжид дагаар орхоос өөр зам олдоогүй болно. Үүнээс хойш Байгал нуур буриадын нутаг дэвсгэр орсын мэдэлд бүр мөсөн орсон

3 сар 6. 10:13
Иргэн хүн

Эрх мэдэлд дуртай хүмүүс шүү дээ Халхууд. Ойрд Монголын хаан Галдан өөрийн суудлыг өгөх хүртэлээ санлыг Өндөр гэгээнд тавиж байсан байхаа.

2016, 9 сар 5. 18:07
Зочин

ҮнэндээТүшээт хан Чахуундорж өөрийнхөө аймгийн удирдаад явчих чадалгүй манжийн хааны гарын аясаар хөдөлдөг хүн байсан юм . Буриад Байгаль нуурын нутаг аль эрт оросуудын эзэмшил болчихсон байсан. Хэрвээ сонирховол хайгаад уншаарай Байгаль нуурын газрыг оросууд хэзээ өөрийн болгосоныг . Галдан Бошигт энэнд түй ч хамаагүй. Түүнийг хүүхэд байхад оросууд байгаль нуурын газруудыг өөрсдийн болгочихсон байсан юм

2016, 9 сар 5. 12:44
бариад идчихэв бурьят и халхы и жунгарство хантсво

хэзээч өөрсдийгөө Монгол гэдэггүй сонин хүмүүс шүү чи бид нар Монгол, Чингисийн удмынхан гэхээр өөдөөс би Монгол биш Буриад гэээд хээв нэг хэлдэг хүн Хиагтаас Эрхүү хүртэл хэдэн арван мянгаараа байгаа харин Хөвсгөл Булганы арын Окинск аймаг/Ахын аймаг/ бас Джидийнский аймаг/Зэд аймгийн/ алс хөдөөнөө уг нь бид Буриад Монгол хүмүүс байгаа юм гэж буриадаар ярих өвгөчүүлтэй тааралдаж байсанаа нуух юун

2016, 12 сар 2. 15:30
Зочин

аа мэдэхгүй дорнодын буриадууд хүртэл халхуудыг муусайн монголууд гэхийг сонсож л байсан

2016, 12 сар 15. 22:18
Зочин

ХАА ГАЗРЫН ГЭДЭС НЬ ЦАДСАН ЗОЛБИН НОХОЙНУУД ТЭГЖ ХУЦЖАЛ БАЙДГИИМ

2016, 9 сар 3. 18:00
Bayarlalaa

Hamnigan buriad gedgeeree baharhaj bna! Ug garlaa medehed heregtei ert ueiin tvvhen medeelel tavisand bayarlalaa! Buriaduud ih helmegdej zovson tvvhtei. Buriad gedgee ch nuudag bsan sh dee deer uees.Ene niitleliig unshaad baga bolovch setgel taivshirlaa

2016, 9 сар 3. 15:32
Зочин

хамгийн сүүлд манжид эзлэгдсэн эн тэр бол зүгээр үзэл суртал бүх Монголчуудараа Манжаас халхажл Монголуудынхаа ар талаас мэрсээр байгаад эцэст өөрсдөө бас хоорондоо мэрэлдсээр зүйл дуусжээ Зүүнгарын хант улс. Энэ улс Халх Хошууд Буриад Монголчуудын хувьд хар дайрсан гай түйтгэр байсан.

2016, 9 сар 4. 7:27
Зочин

Халхууд урваж Манжид эзлэгдсэн бол үнэн түүх. Тэгээд Монгол улс бага улс болж сөнөж мөхөж байсан нь ч үнэн. Биднийг хооронд нь хагаралдуулж,ээлж дараалан эзэмшилдээ оруулан агуу Монгол гүрнийг устгахад Чихундоржийн түмэн буруу байсан. Хэрэв хүчирхэг Зүүнхараа түшээд хамтарсан бол Манжийг ялах бүрэн хүч байсан гэж түүхчид үздэг. Бид хагаралдах ёсгүй,халх,ойрад,буриад бид нэг л Монголчууд-энэ бол Түүхийн сургамж!

2016, 9 сар 4. 10:49
Зочин

Халх гэдэг бол Монгол харин Ойрад Буриад гэдэг бол Монголчуудыг хагаралдуулах ондоошуулах зорилгоор гаргаж ирсэн харийнханы нэр томьёо хятадууд Ойрад гэсэн үзэлийг дэвэргэж ондоошуулсан бол Оросууд Буриад гэсэн үзлийг гаргаж Монголчуудаас ондоошуулсан Халх Ойрад Буриад нэг Монгол гэж орилж байхаар харийнханы бодлогод автаж Монголоос ондоошиж явсан ойрад энэ тэр гэсэн хөгийн урвагч үзэлээ болих хэрэгтэй

2016, 9 сар 4. 18:49
Зочин

Nom sain unsh medehgvi uym aa khamaagvi ingej yarij boldoggvi uymdaa

2016, 9 сар 4. 10:46
Зочин

Галдан Оросуудтай дайтаж байсан Халх Монголчуудаа ар талаас нь дайрсан тул Халх Монголчууд эзэмшил болох Байгаль нуурын сав нутагаа Оросуудад алдаж өөрсдөө тусгаар тогтнолоо алдсан. Хэрэв Галдан Орост урваж Халхад довтолоогүй Байгаль нуураа ч тусгаар тогтнолоо ч алдахгүй байсан урвагч бол галдан тэр Оросуудын гар хөл болж Халх Монголчуудаа нутаг уснаас нь хөөсөн нутаг усгүй болсон Халх Манжийг түшиж харь дайсан Орос өмхий урвагч Галдангаас газар нутагаа чөлөөлж авсан нь урвалт биш харин урвагчийн тарьсан гайг цэвэрлэсэн хэрэг

2016, 9 сар 4. 18:54
Зочин

Galdan hezee ch orosiin gar hul boloovi Orostoi tohiroltcokh ene terd mani hvnii tolgoi ni hvrehgvi Ter khuvilgaan baisan tovdiin jinhene gar hul ni baisan/,Tuvdvvd bol neg ulsiin 2 vndesteng khagaralduulsan uymdaa

2016, 9 сар 6. 14:02
Зочин

muu orosiin tagnuul tanai orosuud sibiriin haant uls ru dairch uuguul irgediig hyadsan shu de bas orost hir haldaahgui sanaatai deer n bas monoglchuudiin dund yas hayaad l yavnuu muu nohoi

2016, 11 сар 8. 17:22
Зочин

Манжид бууж өгөөгүй ЗҮҮНГАРЫНХАН шүүдээ.

2016, 12 сар 15. 22:22
Зочин

МАЛ МИНЬ ЖУНГАА НУТАГ ХҮН АРД ЧИНЬ ХААНА БНА.ХАЛХЫН АРААС ХУТАГ ШААЖ БГААД ТЭНГЭРТ НЭРГҮҮЛСЭНИЙГ МЭДЭХ ҮҮ?

3 сар 6. 9:14
Зочин

Халхын араасаа хутга шаалгуулаад юманжид урвачихсан гэнэ дээ. Ичиж амьдар

2016, 9 сар 3. 15:29
Зочин

1911 оны Монголчуудын үндэсний эрх чөлөөний хувьсгалаас Дөрвөд далай хан Галсаннамжил тэргүүтэй нйоёдууд хойш сууж Хятадын талыг баримталж байсан нь ч түүхэн үнэн. Монголчууд 1912 онд Ховдын амбанг хөөж Ховдын хязгаарыг өөртөө нэгтгэсэн юм. Дөрвөд Цэдэнбал даргын үед Ойрадуудын урваж шарваж явсан түүхийг гуйвуулж баатарлаг ард түмэн гэсэн үзэл суртлын ухуулгын чанартай түүхэн гуйвуулалт оруулсан ч үнэнэ хэзээ ч арилхгүй байдгаараа л байна. 1409 онд Хятадын Мин улсаас цол хэргэм авсан Ойрадын ноёдын түүх өөрчлөгдөхгүй 1410-1430-д оны үед Хятадуудтай нийлж Монголчуудын устгах дөхснийг яаж ч нуугаад гуйвуулаад хааж чадахгүй учир тэр бодит түүх. Болдт түүхийг хичнээн гуйвуулж засварлаж үзэл суртлын ухуулга хийсэн ч түүх бол түүхээрээ үлдэнэ хэзээ нэгэн цагт үнэн мөн нь заавал гарч ирдэг.

3 сар 5. 5:34
Зочин

Chi uuruu tuuhee sain unsh

2016, 9 сар 4. 7:55
Зочин

Чи битгий юу ч мэдэхгүй бж хуцаад бай! Ойрад хэзээ ч Хятадад урваж багагүй. Харин Халхууд л Хаан болж тоглон ,нэгнийгээ алж,сүүлдэ бүр 7 -хон сарын настай Хаан ч бсан. Чиний хэлээд бга 1400 оны эхээр Элбэг гэж Хаан төрсөн дүү Хурхарцага ноёныг алж эхнэриг нь авгай болгон авахын төлөө Монголын төрийг самарч бсан үе. Харин Халх муу Хятад довтлон эзэлж бхад Ойрадын хүчирхэг Эсэн Хаан их цэрэгтэйгээ ирж Мин улсын 400,000 цэргиг нь хиар цохин эзэн хааныг нь олзлон авч 2 жил тугал хариулуулж тавлаж бсан юм. Энэ үед маш олон Халхын хаад нэг нэгнийгээ алж солигдсон бдаг бөгөөд,энэ үеийг түүхэнд Бага хаадын үе гэдэг юм. Харин тэр үед Ойрад хүчирхэгжин ,тэр ч байтугай Хавт Хасарын удмын ноёд хүртэл дотоод тэмцэлтэй Зүүн Монгол/Халх/-оос нүүж Баруун Монгол/Ойрад/-д очин 4 аймгийн 1 болон Хошууд гэж нэрлэгдэх болсон юм. Тэгж ярьвал 4 Ойрад гэдэг нь 4 том Монгол аймгийн холбоо бсан бөгөөд үүнийг одоогийн Парламентат ёсны эхлэл, том дэвшил бжээ гэж түүхчид дүгнэдэг. 4 аймгинха Дээдсийн их хуралдайгаар ха аг чухал асуудлаа шийддэг, ихээхэх Ардчилсан зарчимтай Холбооны хэлбэртэй улсыг түүхэнд Монголчууд/Ойрадууд/ Анха бий болгосон гавьяатай юм шүү! Бид Халх,Ойрад,Буриад гэж хуваагдах ёсгүй. Бид нэг л Монголчууд! Монгол нэгдэхээрээ асар хүчирхэг, салж дайсагналцахаараа хүний идэш болдог,өчүүхэн болдог нь Түүхийн том сургамж! Бид нэг л Монголчууд!

2016, 11 сар 24. 1:59
Зочин

ЧИ ТЭР ШИНЖААНЬДАА ОЧИЖ ОЙРД ГЭЖ ХУЦААЧ.АХ ДҮҮГЭЭ АЛЖ,ЗҮҮН ГАРААС УРВАЖ ОРГОЖ ИРСЭН ГӨЛӨГ МИНЬ ЧИ ХАЛХЫН ХАВТГАЙ БГАА ШҮҮ.

2016, 9 сар 4. 18:56
Зочин

Tvvhend hezeech hervee gedeg vg baidaggvi ni hyslantai uymdaa

2016, 9 сар 4. 10:42
Зочин

Ойрадын ноёд 1409 онд Хятадаас цол хэргэм авч 1410 онд Хятадуудтай нийлж Монголчуудыг хядсан, Хятадын Мин улс Ойрадынн Батула чинсаны хүү Тогоонд тайш цол өргөмжилж Хятад Ойрадууд нийлдэг Монголчуудыг асар ихээр хядан доройтуулж Тогоон түүний хүү Эсэн нар Монгол төрийн толгойд гарч ирсэн байдаг. Эсэн тайш эцгийнхээ Хятадаас өгсөн цол хэргэмийг залгамжилсанс хүн 1449 онд Монголчууд Хятадад довтолсон түүнийг Монголын хаан Тайсун удирдаж Эсэн тайш нэг жигүүрийг захирч явсан. Түүнээс Хятад Монголд довтолоод Эсэн хамгаалсан юм биш. Битгий ингэж түүх гуйвуулж бай эсэн эцэг Тогооныхоо хийж чадаагүйг хийж Монголын алтан ургийнхныг хядаж өөрөө Монголын хаан болсон ч өөрийнхөө Ойрад албатуудад хаан ширээгээ алдаж хөөгдөж яваад амиа алдсан

2016, 9 сар 4. 8:18
Зочин

Монголын хагарлыг хууль ёсны,Чингис хааны өөрийн гэрээсээр үлдээсэн Өгөөдэйн удмаас Тулуйн удмынхан Хаан ширээг булаан авч Өгөөдэйн удмыг хядсан, дараа нь бас л Их Хуралдайгаар сонгогдсон,/ Мөнх хааны гэрээслэсэн/ Аригбөхөөс Хятадын зөвлөхүүдийн хороор өөрийгөө Хаан гэж хууль бусаар зарласан Хубилай хаан ширээг нь булаан авч бас л Аригбөх,Өгөөдэйн удмыг хядсанаар Монголын хагарал эхэлсэн бдаг. Хожим Хубилайн удмынхан Бага хаад болж нэгнийгээ алж Төрөөр тоглосон юм. Тиймээс ч Ойрад буюу Баруун Монголчууд энэ үеэс эхлэн Зүүн Монголыгоо эвлэрүүлэх гэж, эзэн хаантан болгох гэж их оролдсон бдаг. Аргаа бараад Эсэн Хаан Бүх Монголын хүчирхэг Хаан болсон бдаг. Өгөөдэйн удмын, Аригбөхийн удмынхан бүгд л Баруун Монгол / Ойрад/ руугаа нэгдэн 4 Ойрадын хүчирхэг Холбооны хэлбэртэй улсыг бий болгосон юм. Тэдний хаад ноёдууд,дээдсүүд нь бүгд Өгөөдэйн,Аригбөхийн,Хасарын удмын ноёд бсан тул Ойрадын хаадыг харин ч жинхэнэ Чингис хааны өөрийн гэрээслэсэн Өгөөдэйн удмынхан гэж түүхчид үздэг юм шүү!!!

2016, 11 сар 24. 2:02
Зочин

МУУ ХАСАГ ХИРГИСИЙН ШЭЭС ЧАМД МОНГОЛЫН ТҮҮХ ЯМАР ХАМАА БНАА.

2016, 9 сар 4. 10:36
Зочин

Тэнэг малаа Ойрадад Хасарын л удам бий Чингис хааны удам байхгүй ганц Боржигин овогийн ноёд Хасарын угсааны Хошуудын ноёд эд Боржигин овогтон Цорос Хойд Дөрвөдийн ноёд Ойрадны Хутуга бэхийн Торгуудын ноёд Хэрэйдийн ван ханы удам баахан уянгын халилтай худалаа шаадаг байна ш дээ тэнэг гар чинь

2016, 9 сар 3. 15:17
Зочин

Ойрадуудын хоорондын дайн дажинаас болж Ижил мөрний эрэгт нүүдэлллэн очсон хэсэг ойрадууд Халимагийн хант улсыг байгуулж Оросын холбоотон болж явсан ч эцэстээ Оросын түрэмгийлэлийг тэвчиж чадахгүй нэг хэсэг Ши нжаанд гүүдэллэн ирсэн байдаг. Торгууд голцуу ойрадуудын нүүдэл 1608 оноос эхтэй энэ үед Занбазар нар төрөөчгүй байсан ойрадууд хоорондоо хэрэлдэж дайтаад ийш тийш задар нүүж харь улстай холбоотон болсон бол тэр Ойрадуудын өөрсдийн буруу тэр харь улсдаа түрэмгийлүүлсэн бол бас өөрдсийн буруу

2016, 9 сар 3. 15:15
Зочин

Зүүнгарын мөхөлд нэгэнт нас барсан байсан Занабазар Чахундорж нар ямар ч хамаагүй харин урвасан хүмүүс тодорхой Дөрвөд Баяд Захчин Урианхайн ноёд тэдний зураг хөрөг Манжийн хааны ордонд хүндэтгэлтэй залагдсан байдаг.

2016, 9 сар 3. 15:13
Зочин

1755-1758 оны хооронд Зүүнгарт Манжийг эсэргүүцсэн бослого хөдөлгөөн гарсан ба үүнийг даралцсан хүмүүс бол бас ойрадууд өөрсдөө Дөрвөд Баяд Захчин Урианхай аймгууд Зүүнгарт манжийн эсрэг боссон ойрадуудын тэмцлийг дэмжээгүйгээр барахгүй харин Манжуудтай бослого гаргасан Ойрадуудыг хядсан байдаг. Дөрвөдийн ноён Цэрэн бослогыг дарах Манжийн цэргийн дэд жанжинаар явж асар их гавьяа Манж төрийн өмнө байгуулсан тул түүнд Манжаас хан цолоор шагнасан байдаг. Дөрвад далай ханы аймгийн үүслэ ийм учиртай. Зүүнгарыг урвагчид сөнөөсөн хүн ардыг нь урвагчид хядсан тэр урвагчидын удам одоо харин түүхээ мартжээ.

2016, 9 сар 3. 15:07
Зочин

1755 онд Манжууд Зүүнгарт цэрэг оруулсан энэ цэргийн ерөнхий жанжин Өвөр Монголын Хорчин аймгийн Банди жанжин түүний туслах жанжинууд Ойрадын Хойд аймгийн Амарсанаа, Дөрвөд аймгийн Саруул нар юм. Энэ цэрэгт Манж Хятад цэргээс гадна. Өвөр Монгол, Халх тэр ч бүү хэл Дөрвөд Хойд Захчин Алашаагийн Өөлд цэргүүд багтаж явж Зүүнгарыг устгасан.

2016, 9 сар 3. 15:04
Зочин

Хөх нуурын өндөрлөгт Ойрадын Хошууд аймгийн байгуулсан Хошуудлын ханлиг 1647 онд Манжийн вассаль улс болж Манжийн нөмөр нөөлөгт орсон байдаг. Энэ ханлигийг Төвдүүдийн хатгаасаар 1717 онд Зүүнгарын Цэвээнравдангийн цэрэг сүүлчийн хан Лхавсанг нь алснаар дуусгавар болсон байдаг ба эзэнгүй болсон Хошуудууд Манжийн эсрэг бослого гаргахад тэднийг турхирсан Цэвээнравдан ямар ч дэмжлэг үзүүлээгүй. Ойрадын Хошуудын ханлигийг устгасан хүмүүс Зүүнгарчууд үүнд Халхын Занбазар энэ тэр ямар ч хамаагүй. Төвдүүдийн хутгасан хоронд Ойрадууд хоорондоо байлдаж нэгийгээ устгасан.

2016, 9 сар 3. 14:58
Зочин

1689 онд Буриад нутг бүрмөсөн Орост эзлэгдсэн үүний гол хариуцах буруутан нь Зүүнгарын Галдан бошигт мөн тэр Оросуудтай холбоолж Байгаль нуур орчмын газар нутгийг хамгаалж тулалдаж байсан. Халх Түшээт ханыг хөөж явуулсан. Хамгаалах эд эсгүй болсон хойд Монголчууд буюу Буриадуудын эцэсийн эсэргүүцлийг үзүүлж байсан Табангут нар Оросуудад ялагдсанаар энэ нутаг Оросынх болсон. Хамгаалж тулалдсан буруу болоогүй бол Чахундорж өөр буруу юм хийгээгүй. Буриад Орост эзлэгдснийг Галдан бошигт гэдэг хүний үйл ажиллагааны үр дүн.

2016, 9 сар 19. 20:31
13

чахундорж ер нь 200,300 цэрэгтэй л байлдаж байжээ. 20000-30000 цэрэгтэй мөртөө

2016, 9 сар 3. 14:55
Зочин

Юм үнэнээрээ сайхан хэрэв Занабазар Чахундорж нар буруутай бол Халх түмний өмнө л буруутай бүх Монголчуудын Орос Манжид эзлэгдсэн бурууг энэ хоёр луу тохож гүтгэх ява ч эрүүл бус сэтгэлгээ энэ хоёрыг бараг төрөөгүй байхад Монголчуудын дийлэнхийг бүрдүүлж байсан Өвөр Монголчууд Монголын их хааны ширээний шууд залгамжлагч Лигдэн хааны хүүхдүүдийн хамтаар Манжид дагаар орж байсан. Өвөр Монгол буюу Монголчуудын дйилэнх Манжид эзлэгдсэнд Занабазар Чахундорж нар ямар ч хамаагүй. Одоо ер Монгол туургатны эд эс ширхэг ханлиг улс бүрээр ярих тэгж ярих гээд байгаа бол.

2016, 9 сар 3. 12:07
Зочин

suuliin uyed ene MUIS-iin manj sudlaliin tenhimiin heden nuhduud albaar manj nariig surtaldah gej iimerhuu setgegdel bichdeg bolood baigaa yum minii bodloor tsaana neg zahialagch baiga bololtoi manj mongol hoyoriig neg garaltai geh meteer surtal uhuulga hiigeed udaj baina gol zorilgo n mongol ulsiig hagaralduulah yum shig baigaa yum bi anzaaraad l baigaa humuus ch harj l baigaa baih

2016, 9 сар 3. 15:21
Зочин

Мөхсөн Манжаас болж Монголчууд хагаралдахгүй харин Мөхсөн Манжийн түүхийг өөртөө наадаг Хятадуудаас болгоомжтой байх ёстой. Манж Хятад ***** гээд орилоод байдаг гарууд бол жинхэнэ утгаараа Монголыг хагаралдуулагчид Хятадын бодлогыг дэмжигчид

3 сар 4. 17:30
Зочин

яааг зөв

2016, 11 сар 24. 2:05
Зочин

ТЭД НАР ЧИНЬ УВС ХОВДЫН ХЭДЭН НОХОЙ БАЙГАА

2016, 9 сар 3. 15:20
Зочин

Мөхсөн Манжийг хаанаа сурталдах бэ дээ харин Манж Хятад хоёрыг ялгаж салгаж ойлгох ёстой. Монголчууд бид заавал Манж Хятад гэж ялгах хэрэгтэй. Тэгж байж Манжийн өвийн ихэнхийг өөртөө наасан Хятадын түрэмгий бодлогын эсрэг сөрнө. Манж бол Хятад биш щгэж хэлсний төлөө хагаралдуулах бодлого гэж ярьвал харин жинхэнэ утгаараа Хятад бодлогыг дэмжигч болж байгаагаа ойлгох хэрэгтэй.

2016, 9 сар 3. 11:55
Зочин

za yamarch baisan Chingis haanii 9 hult tsagaan tugiig Manjiin haand zanabazar chahundorj hoyor barij ochson n tuuhen unen yum dag ingesneer mongol uls uneheer doroitson ih haanii 9 hult tsagaan tugiig manjiin haand ugnu gedeg chin yu gesen ug ve ene bol mash tom aldaa baisan yum har hyatad manj nartai ah duus bolj eleg negt mongolchuudaa ustgasan ene bol bur aimshigtai tuuh gehdee bid tuuhiig shuuh erhgui bolood ungursun harin tuuhees surgamj avch urd zugiin ulsuudaas bolgoomjilj yavah n chuhal yum shu huuhduudee

2016, 9 сар 3. 10:47
Зочин

МАНЖ ХЯТАДЫН ЭРЛИЙЗ ЭФҮ ХАЛХУУД МОНГОЛД ХЭН УРВАГЧ БОЛОХБГ ШИЙДНЭ ГЭНЭ ЁСТОЙ ТҮЙ МАЙ ШҮҮ.

2016, 11 сар 24. 2:08
ХАЛХ

ХАЛХЫН НУТАГТ МӨРӨӨРӨӨ БАЙХГҮЙ БОЛ,ЗОЛБИН ГӨЛӨГ ЧАМАЙГ УДАХГҮЙ НУТАГРУУ ЧИНЬ ХӨӨЖ ЯВУУЛНА

2016, 9 сар 3. 11:14
Зочин

Чи өөрөө Эфү урвагч Дөрвөдийн удам. Түүхээ унш та нар Халхян хаяанд ирж амь гарчихаад Халхыг муулж суух болоогүй муу Манж Хятадын тэжэээвэр Ойрадуудаа Манж Хятадууд та нарыг яаж тэжээж ирснийг сайн унш муу тариачин Дөрвөдүүд Манжуудтай нийлж Зүүнгарыхнгаа хядчихаад шагналд мал хуйгаар шагнуулсан ш дээ булай урвагчид. Дөрвөдүүд Монгоолд орж ирэхээсээ өмнө тариа тарьдаг байсан. Манжийн хаанаас бид нар Халхууд шиг мал маллаж чадахгүй тарианы сайхан нутаг өгөөч гэсэн гуйлт захина занаа нь бий хаанаасаа муу Дөрвөдүүд малжлаа Зүүнгархныгаа хядаад Манжаас мал авсан нь үнэн муу тариачин хужаагийн Дөрвөдүүд

2016, 9 сар 3. 11:58
Зочин

duu huu taivshir urvagchid ugaasaa hun turulhtund baisaar irsen buur romiin ezent gurnees avahuulaad delhiin 1,2-r daind ch urvagchid baisan harin Efu tsolnii huvid gevel Halhiin noyoduud mash iheer manj nartai urag barilddag baisan aldart Efu Tserengees avahuulaad unuugiin arhangai aimag bol ter chigtee Efu nariin hoshuu bailaa

2016, 9 сар 3. 14:51
Зочин

Чи ч гэсэн муу эфүгийн удам биз дээ Дөрвөд эфүгийн удам царайлчихаад Архангайд ганц ч эфү удам байхгүй эфү Цэрэнгийн удам Бээжинд дууссан харин Дөрвөдийн эфү нарын удам хаана байгаа бэ

2016, 9 сар 3. 0:43
Зочин

Данжила хүртэл чи ямагт Шарын шашны төлөө явмуй гэсээр Дөрвөд Өөлд Долоон хошуу Халхыг дуусгав гэж зэмлээд Манжид дагаар орсон байдаг нь Халх доторх Өөлдүүдийн үндэс болсон байдаг. Дандаа Галдангаасаа Зүүнгараасаа урвасан юмнуудын үр хойч байж Галдан Зүүнгар гэж ярих эрх та нарт байхгүй

2016, 9 сар 3. 1:32
Зочин

Зурчидийн боол, тангад ламд тархиа мэдуулсэн Чахундоржийн ачаар монгол ундэстэн мехех шахсан. Тэд Зуунгарын монголчуудаа хоморголон устгасан. Азаар манжид хувьсгал гарч 1911 онд Монгол еерийгее зарлан тунхагласан. Азаар Орост хувьсгал гарч бид хятадаас челеелегдсен. Гэвч 1961 онд л НУБ-д элссэн.

2016, 9 сар 3. 1:38
Зочин

Чихундорж Галдан шиг Манжаас хан цол гуйж аваагүй Төвдийн Далай ламаар бодлогоо заалгуулж байгаагүй юм даа. тэгээд тийм овоо байсан юм бол Манжуудыг хиар цохих нь яасан юм бэ. Харин Чихундоржийн авч үлдсэн Монголчууд ахиж тусгаар улс байгуулахдаа хаяанд ирж суусан ойрадуудыг өөд нь татаж нутагтаа нэгтгэсэн юм ш дээ. Харин ч Дөрвөд Далай хан Галзаннамжил бид Ман Хятадаасаа салахгүй гээд байхад Халхууд очиж Ховдын амбанг хөөж явуулж Монгол улсдаа нэгтгэж байлаа. Дөрвөд Баядууд хэзээнээсээ хятадуудад хайртай байан тийм дээ ч 1911 онд бид Хятадаасаасаа гээд уйлагнаад байхаад халхууд очиж Хятадуудыг нь хөөж явуулсан юм шүү

2016, 9 сар 3. 9:58
Зочин

Түүхээ мэддэг бүхэн Чихундоржийг үзэн яддаг юм! 1/.Галдан хэзээ ч Манжаас цол авч бгагүй. Харин Чихундорж тэргүтнүүд л хан, гүн,ван,бэйл,бэйс, зайсан г.м цол худалдан авч, цалин пүнлүү авдаг бсан. Харин Манжийн хаан Галдантай анх удаа Та-агуа Монголын хүчирхэг үндэстний хаан гэж хүлээн зөвшөөрч, Хаан гэж 2-уул харилцаж байя гэж захидал бичиж бсан. Тэр үед Зүүнгар Ази,Төв Азийн 14 улсыг эрхшээсэн хүчирхэг гүрэн бла. Оросын агуу эрдэмтэн Гумилев :Зүүнгар бол Агуу Чингисийн Монголын сүүлчийн гал голомт болсон хүчирхэг улс гүрэн бла гэж бичсэн бдаг. Харамсалтай нь Чихундоржийн тэнэг зангаас болж Ахан дүүс-Засагт хан, Ойрадуудтайгаа дайн өдөөж өөрөө бут цохигдон Манжид дагаар орж, Манжтай нийлэн Ойрадаа хүйс тэмтэрсэн түүхиын хог шахр **** бол Чихжндорж юм. Харамсалтай, дэндүү дэндүү харамсалтай! Монголын уруудалт Чихундорж түмэн бурутай!!!

2016, 9 сар 3. 11:17
Зочин

Галдан Манжаас хан цолоор шагнуулж хошой эфү болсон хүн ийм байхад түүний бүх түүх ойлгомжтой ш дээ. Галдангаийн хамгаалж байсан Зүүнгар одоо хаана байна аа юу ч үлдээгүй харин Чахундоржийн авч үлдсэн халх Монгол ахиж Монгол овогтны тусгаар улсыг байгуулсан Галдан тийм овоо байсан бол манжуудыг хэмх цохиод өөрийн агуу Зүүнгарын гүрнийг байгуулах нь яасан юм бэ тэр бол ялагдагч Монгол түмнээ хажуу хав рганаас мэрсэн өөдгүй урвагч байсан.

3 сар 4. 20:37
Muugii

chi bitii hutsaa , chmag deed tengert bgaa Galdan gesgeeh bolnoo

2016, 9 сар 3. 1:45
Зочин

Урвагчийг мандуулан сурталчилж, нэгдмэл улс ундэстнийг хагалан бутаргадаг наад технологийг чинь мэднэ ээ. Хол очиж худал хyц.

2016, 9 сар 3. 2:02
Зочин

Үнэнл гүйцэгдэхээр ингэдэг юм даа. Миний өвөг дээдэс энэ муу рувагчдыг тэр муу Дөрвөд Далай хантай нь цуг зөнгөөр нь хаях байж . Тэгсэн бол өдийд энэ хэдэн гарууд Хятадын сайн найз Дөрвөд ханыханаа ачаар Хятадын мэдэлд байгаа ш дээ. Хэний хүчээр тусгаар Монгол улсад тарвалзаж байгаагаа ч мэдэхгүй муу сагасан гарууд эсвэл та нар Халхууд биднийг Хятадаас минь салгасан гээд халхуудаа үзэн ядаад байдаг юм уу

2016, 9 сар 3. 2:25
Зочин

Монгол улс, монгол ундэстэн бол зевхен халх ястан дангаараа гэсэн уг биш, чи ингэж л яс хаядаг байхгуй юу. Нацист шовинизм гуай.

2016, 9 сар 3. 11:13
Зочин

Зурчидиийн боол, тувдийн зарц байсныгаа тусгаар байсан гэх юм. Чи ер ньь манж-хятад угсааны л нехер байна даа. Шуудхан хэчихгуй дээ.

2016, 9 сар 3. 2:31
Зочин

Монгол улсын тусгаар тогтнолын түүх Халх Монголчуудын түүхэн дээр тогтож байгаа. Үүнийг л хайрлах хэрэгтэй. Хэрэвээ Монголчууд бид өөрсдөө хайрлахгүй бол гадныхан хэзээ ч хайрлахгүй бид Монголын хааны гол аймаг болсон Цахар биш түр жаалсан Зүүнгарын төрт ёсны үргэлжлэл биш үүнийг түүх гэрчилнэ дэлхий мэднэ. Байгаа юм аа хайрлая

2016, 9 сар 3. 0:42
Зочин

Галдан шарын шашны үэл баримтлалд хэт автаж шашны дайн хийсэн нөхөр түүнд бүх Монголыг нэгтгэх зорилго хэзээ ч байгаагүй харин эсрэгээрээ Монголчуудаа газар усаа хамгаалж Оросуудтай дайтаж байсан Халх Монголчуудаа ар талаас нь дайрсан энэ бол урваилт Чихундорж Оросуудтай дайтаж байхад Галдан Оросуудын гар хөл болсон. Галдан Орос хоёрд ялагдсан Түшээт хан Манжтай холбоотон болсон энэ газар нутагаа харь дайснуудаас чөлөөлж авахын тулд хийхээс өөр аргагүй болсон сонголт. Галдангийн шадар жанжин Данжила хүртэл Ч

2016, 9 сар 3. 1:16
Зочин

Урвагч Чихундоржийг түүхээ мэддэг хэн ч үзэн яддаг. Буриадын гуйлтаар дээрэмчин цөөн Оросуудтай ганц тулалдсан нь үнэн ч Манжид том хүүгээ вассал болсон урвагч хүчирхэг Зүүнгарыг Манжтай нийлж устгасан тэнэг! Тэгээд чинийхээр бол Чингүнжав,Халхын 2 р Богдын төрсөн ах Рөнчиндорж ван гээд үө үөийн эх орончид буруу тэмцэл хийсэн болж байна уу? 1911, 1921 оны эх орончид тэгээд бас л буруу тэмцэл хийсэн үү? Тэд зүгээр л Чихундоржийг шиг урваад Монголыгоо улс үндэстний хувцас д бараг устгасан бол сайн байсан уу? Эх орончидынхоо Сүн,ясыг бүү өндөлзүүлж!!!!

2016, 9 сар 3. 1:52
Зочин

Эх оронч гэдэг газар шороогоо хамгаалсан хүнийг хэлдэг юм. Чиухндорж эцэсээ хүртэл өөрийн Монголын газар шороогоо хамгаалж үр удамдаа үлдээж чадсан. гэтэл ОйРАДУУД ХААНА ЯМАР ГАЗАР ШОРОО ҮЛДЭЭСЭН ЮМ БЭ

2016, 9 сар 3. 2:16
Зочин

Газар газар гээд л ухэлдээд байгаа нь яг хятад шуу.

2016, 9 сар 3. 3:35
Zochin

Gazar bol Turiin undes gej Modun Shanyu helcen bdag yum daa. Chiniiheer bol ter hun bas hyatad uu?

2016, 9 сар 3. 10:30
Зочин

Тэгээд хар зурчид-маннжид газраа бухлээр нь егдег нь яаж байгаа юм бэ?

2016, 9 сар 3. 1:50
Зочин

Энэ чинь манай газар нутаг бидний юм гэсэн ойлголтыг Чиухндорж хойч үедээ үлдээж өгсөн болоод түүний удмын Ренчиндорж ван хүртэл тэмцэж байж энэ Чихундоржийн өв

2016, 9 сар 3. 2:18
Зочин

Тэр газар нутаг Чинь манжийн хааны емч болчихсон байсан ш дээ. Худал чалч.

2016, 9 сар 3. 2:20
Зочин

Халх Монголчууд өөрсдөө газар шороогоо мэдэж байсан.

2016, 9 сар 3. 2:32
Зочин

Манжийн хааны зарлигаар уу? Ккккк

2016, 9 сар 3. 2:29
Зочин

Хн, мен хуцав аа. Газрын зураг харчих. Меркель Ши жин Пинд бэлэглэсэн.

2016, 9 сар 3. 2:20
Зочин

Халхын газар нутаг халхын ноёдын эзэмшил байсан.

2016, 9 сар 3. 2:30
Зочин

Наанаа тэгж Ард тумнээ хуурч байсан юм оо.

2016, 9 сар 3. 1:48
Зочин

Чихундоржийн нөхцөл байдал Чингүнжавын нөхцөл байдал хоёр өөр. Чихундорж Орос Галдан хоёрт ялагдаж газар нутаггүй болчихсон явж байсан тэр нутагаа манжуудтай нийлж чөлөөлж аваагүй бол Чингүнжав хаана төрөх байсан бэ малаа өөрсдийн гэсэн газар нутгийг Чихундорж хар толгойгоороо тавиад аваад үлдсэн байна.

2016, 9 сар 3. 1:44
Зочин

Зүүнгарыг Ойрадууд өөрсдөө мөхөөсөн Чиухндорж тэр үед нас бараад тавь жаран жил болсон байсан. Зүүнгарыг Манжтай нийлж устгасан хүмүүс Ойрадууд өөрдсдөө наад ялаа тэр Дөрвөд Баяд Захчин Урианхайн ноёдоос асуу

2016, 9 сар 3. 2:20
Зочин

Чи туух огт мэддэггуй зугээр л нэг хятад едеен хатгагч байна.

2016, 9 сар 3. 2:33
Зочин

Агуу түүхчийн үгийг сонсоё

2016, 9 сар 3. 2:32
Зочин

Зүүнгарыг манжууд эзлэх үзд Чихундорж Манжийн цэрэгт ямар албан тушаалтай явсан бэ тэгвэл Дөрвөд Хойд Хошууд Захчины ноёд бол их өндөр албан тушаалтай явсан ш дээ жанжин манжныг хийгээд

2016, 9 сар 3. 10:34
Зочин

Халхын нэг аймгийн засаг ноен бухэл бутэн нэг ундэстнийг суйруулснийг дотоод, гадаадын туухчид бугд хэлдэг юм. Хамгийн том урвагч Чахундорж.

2016, 9 сар 3. 15:41
Зочин

Тэр бүхэл бүтэн үндэстнийг сүйрүүлсэн хүн бол Ойрадын агуу баатар Амарсанаа юм. Эрх мэдлийн төлөө ард түмэнээ сүйрүүлжээ. Зүүнгарын бослого 1755 онд эхэлсэн яг энэ үед халхад болслого гарсан тул Халхын цэргүүд хоёр жил орчим Халх нутагтаа байж байгаад 1757 онд Зүүнгарт орсон энэ үед хоёр жил орчим үргэлжилсэн болслого үймээн дайн улмаас Зүүнгарын хүн амын ихэнх нь амь үрэгдэж өвчин тахалаар нас барж гадагшаа дүрвэж дуусаад шувтарч байсан үе Халхын цэргүүд Хасагаас буцаж ирсэн Амарсанааг хөөж явуулаад Дорнод Туркестан руу хөдөлсөн Зүүнгарын хядлагад ерөөсөө оролцоогүй. Халхын цэргүүд орохоос өмнөх хоёр жил 1756 онд гэхэд Дөрвөд хан Цэрэнгийн удирдсан Манж цэрэг зуугаад мянган Ойрадуудыг хядаж устгасан байдаг. Мөн 1756 онд маш олон Ойрадууд цэцэг өвчнөөр нас барсан байдаг. Нэгэнт хүн ардыг нь ойрадууд өөрсдөө хядсан тул Халхын цэрэг Дорнод Туркестан буюу өнөөгийн Уйгуруудийн эсрэг явуулсан Манжийн цэрэгт нэгдэж явсан. Эфү Цэрэнгийн Цэнгүнжавыг Дорнод Туркестанд сайн байлдсан гэж Манжийн төрөөс шагнасан бол дөрвөд баядын ноёдод Зүүнгарыг устгахад сайн байлдсан гэж шагнал өгсөн байдаг. Эндээс хэн нь бүхэл бүтэн үндэстнийг сүйрүүлсэн бэ гэдпэг тодорхой харагдана. Зүүнгарыг Дөрвөд Баядууд сүйрүүлж

2016, 9 сар 3. 1:42
Зочин

Чихундорж хэнээс юунаас урвасан юм бэ. Малаа Оросуудтай тулалдаж байхад нь Галдан Оросуудын холбоотон болж дайрсан байдаг. Галдан орос хоёр түүний дайсан байсан дайснуудаасаа урвасан урвагч гэж байдаггүй юм. Хэрэв Чихундорж Манжтай эвсэж тэднийг царайчилж байж Халх нутагаа чөлөөлж аваагүй бол өдийд Монгол улс гэж байхгүй

2016, 9 сар 3. 2:06
Яг ингэж бичхийг чинь л хулээж байлаа.

Хэдэн хэрмэл казакад нармийтлаа цохиулсныг Оростой байлдсан гээд байгаа юм уу? Одоо л хятад санаа чинь гарч ирж байна. Элэг нэгт баруун монголчууд нь дайсан, зурчид-манжууд нехер нь тийм ээ? Яг тайваний хятадуудын суртал ухуулга байна. Нэг холбоос гарч ирлээ. Манж-тайвань-Батчимэг-Элбэгдорж-америк-тайвань-манж хятад.

2016, 9 сар 3. 2:11
Зочин

Тэгээд элэг нэгтэй Монголчууд байсан юм бол Галдан Түшээт хантай нийлээд Оросуудыг Байгаль нуурын саваас хөөгөөд гаргах нь яасан юм бэ. Харин ч эсрэгээрээ Оросуудын гар хөл болоо биз дээ ядаж Оросуудтай дайтаж байхад нь хамждаггүй юм аа гэхэд ар талаас цэрэг дайны заналхийлэл сүрдүүлгэ явуулж хил хязгаараар үймээн тарихгүй байх нь яасан юм бэ. Галдан Түшээ ханы дайсан Оросуудын гар хөл болсон учир урвагч бас Монголчуудын дайсан болж байгаа юм. Монгол газар шороонд халдсан харь дайсан Оросын холбоотон бол бас Монголын дайсан

2016, 9 сар 3. 2:38
Зочин

17-рр зуунд Чахундорж оростой огт байлдаагуй. Буриад 18-р зуунд орост, халх 17-р зуунд манжид дагаар Орсон.

2016, 9 сар 3. 2:15
Зочин

Холбоос ингэж л гарч ирээд байгаа юм харь дайснуутай холбоотон болсон бол урвагч. Энэ шалгуураар галдан урвагчийн болзол хангаж байгаа юм. Газар нутагаа алдсан Чихундорж Манжид дагаар ороогүй бол манжууд түүнд туслахгүй Халхын нутгийг Оросууд ихэнхийг нь залгиад Зүүнгар багахан хувь хүртээд тэр нь тэгээд Ойрадын ноёдын байнга гардаг хоорондынг дайнаас болж бусдын идэш болоод өнөө үед ирсэн хэн хэзээ Монголыг тусгаар тогтнуулах бэ. Чихундорж өөрийн үр удамдаа газар шороо нутаг ус үлдээсэн хүн.

2016, 9 сар 3. 2:39
Зочин

Туухэнд хэрвээ гэж ойлголт байдаггуй юм.

2016, 9 сар 3. 1:40
Зочин

Тэнэг мал минь Чихундорж Зүүнгарын мөхөлд ямар ч хамаагүй харин Зүүнгарын мөхөлд улсаасаа урваж Манжуудтай нийлж Зүүнгарчуудаа хядсан Дөрвөдийн гурван Цэрэн энэ тэр гэсэн ноёд голло нөлөөтэй. Дөрвөдүүд Манжуудад сайн зүтгэсэн тул Дөрвөд Баядын ноёдод хэргэм зэрэг харамгүй шагнасаны хамгийн том нь Дөрвөд хан юм.

2016, 9 сар 3. 1:51
Зочин

Урвагчийг урвагч л магтдаг юм.

2016, 9 сар 3. 2:16
Зочин

Та нар яагаад Монголоос урвасан урвагч Галдан Манжуудад урваж Зүүнгараа манжид нэгтгэсэн урвагч Амарсанаа нараа магтаад байдаг юм бэ эд нар чинь урвагчид биз дээ

2016, 11 сар 24. 2:15
ХАЛХ

НААД ОЙРД НЭРТЭЙ МАЛНУУДЫН ЦУСАНД БАЙДАГ АДГИЙН ЗАН.АРД ТҮМНЭЭ АЛЖ НУТГАА ЗАРСАН НОВШНУУДЫГ МАГТАН ДУУЛНА.

2016, 9 сар 3. 2:17
Зочин

Бас болоогүй Дөрвөд Далай ханы үрс гээд дуу хууртай гэж байгаа Дөрвөд хан чинь Манжуудтай нийлж Зүүнгарын улсаа устгасны төлөө манжаас авсан шагнал биз дээ

2016, 9 сар 3. 1:22
Зочин

Наадах чинь таг хyжаа юм байна лээ.

2016, 9 сар 3. 0:35
Зочин

Галдан бошигт ханаас хэн урвав Ойрадууд өөрсдөө урвасан. Түүнээс урвасан хүн Зүүнгарын хант улс нь Цэвээнравдан гэж нөхөр Галданг хүний нутагт ялагдаад амь дайж Зүүнгартаа очсон түүний бүх туслахуудыг манжид барьж тушаах эсвэл цаазаар авч байсан. Галдангийн охиныг хүртэл Манжид өгсөн байдаг.

2016, 9 сар 3. 1:00
Зочин

Хятадын тагнуул аа, чи мянга дахин монголчуудын дунд яс хаясан ч нэмэргуй. Наад аргыг чинь мэднэ.

2016, 11 сар 24. 2:17
ХАЛХ

ЧИ МУУ БООЛ БАГА ХУЦ

2016, 9 сар 3. 1:04
Зочин

Галдангаасаа Зүүнгар гар нь урвасан нь үнэн л дээ ийм байж Галданг өмчилж бархираад яахав дээ чи

2016, 9 сар 3. 1:18
Зочин

Бидний туухийг шуух эрх чам шиг муу худалч хyжаад байхгуй.

2016, 9 сар 3. 1:53
Зочин

Чи өөрийнхөө урвагч удмын түүхийг мэдэж авсан бол халх ийм тийм гэж хараахаа л больчих тэгээд л бол оо

2016, 9 сар 3. 2:10
Зочин

Халхыг огт хараасангуй, халхын ховдог ноедыг хараалаа. Эцгийн талаасаа би халх ястан.

2016, 9 сар 3. 10:38
Зочин

Чахундоржийн улдээсэн ев гэж юу юм бэ? Манж, тувдийн л соел ш дээ.

2016, 9 сар 3. 2:25
Зочин

Монголчууд задарч бутарсаар энэ Халхуудын төвлөрч үлдсэн газар шороо л тусгаар үлдэж одоо ганц бүтэн үлдсэн юм аа мэрээд хараагаад доромжлоод хагалан бутаргаад байхгүй болгочихвол бидэнд өөр хараах ерөөх юм үлдэхгүй ганц байгаа юм аа хайрлая

2016, 9 сар 3. 2:23
Зочин

Байгаа юм аа хайрла.

2016, 9 сар 3. 2:23
Зочин

Тэгвэл Ойрадын хоюдог ноёд ямар өв үлдээв. Тэнд ч Халимаг энд Дөрвөд Төвдийн өндөрлөгт ч Хошууд аан тархай бутархай Ойрадыг үлдээж чиний ховдогоор нь харааж байгаа ноёд нэг газар шороо нэгдмэл нэг соёл үлдээж

2016, 9 сар 3. 0:34
Зочин

Ойрад гэдэг нэр урвагч самуун таригч гэдэгтэй адил дүйнэ.

2016, 9 сар 3. 1:21
Зочин

Халх- урвагч, ойрад- эх орончид байсан. Гэхдээ ингэж бид ярих утгагүй! Түүх түүхээрээ үлддэг. Харин бид сургамж авах ёстой!

2016, 9 сар 3. 1:55
Зочин

Халх гэдэг бол Монгол төрийн багана болсон алтан урагийн их хааны гол аймаг. Харин Ойрад бол Чингис хааны алтан урагийн эсрэг дайснуудтай нэгдэж явсан урвагчдын холбоо. Үүнээс харахад хэн нь урвагч нь тодорхой. хаан төрөө сахиж суусан уу хаан төрийнхөө эсрэг самуун урвалга гаргаж тусгаарлаж явсан нь уу

2016, 11 сар 24. 2:20

МУУ БООЛУУД ИХ ХААНЫ ҮР САДТАЙ ТЭРСЭЛДЭЖ БАЙЖ,НУТАГ УС АРД ТҮМНЭЭ АЛДСАН МАЛНУУД

2016, 9 сар 3. 2:14
Зочин

Тэр алтан ургийн ховдог ноед чинь Ард иргэдээ бодож байсан юм уу? Ардын хувьсгал ялаагуй бол монгол ундэстэн гэж байхгуй болох байлаа.

2016, 11 сар 24. 2:28
ХАЛХ

ЧИ ХАЛХЫН НУТАГТ ДҮРВЭЖ ОРЖ ИРЭЭД ГАЛДАН ГЭЖ БАГАХАН ХУЦ .ХАЛХУУД ӨС САНАЖ ҮЛДСЭН ХЭДЭН ОЙРАДЫГ ХЯДСАН БОЛ ХЭНД ХУЦАХ НОХОЙ ВЭ?

2016, 9 сар 3. 11:22
Зочин

Ардын хувьсгалын эхлэлийг 1911 оны үндэсний эрх чөлөөний хувьсгал тавьсан юм. Хэрэв Халхын Чин ван Ханддорж тэргүүтэй ноёд тусгаар тогтносон Монгол улсаа зарлаагүй бол өдийд Монгол улс байхгүй Сайн ноён хан Намнансүрэн Ханддорж ван Өвөр Монголын язгуурнтууд гээд эх олон эх орончидл бий чам шиг Хятадын гар хөл болсон урвагч Дөрвөд далай хан Галсаннамжилын удамэх орныхоо төлөө амиа өгсөн Монгол язгууртнуудыг хараах болоогүй

2016, 9 сар 3. 0:33
Зочин

Хятадуудтай нийлж довтолсон Ойрадууд Монголчуудыг ихэд доройтуулж Монгол төрийн толгойд гарах хүртэлээ хүчирхэгжсэн. Цорос Ойрадын удирдагч Тогоон тайш Хятадуудтай цэргийн холбоо тогтоож Монголчуудыг ихэд доройтуулж Монголын төрийн толгойд гарсан ч Чингис хааны алтан ургийн хүн бус тул Монголын их хааны ширээнд санаархаж чадаагүй байдаг. Харин түүний хүү Эсэн тайш алтан урагийн олон язгууртныг алж Монголын хаан ширээнд суусан ч өөрийг дэмжиж түүнд хүчин зүтгэж байсан Ойрад ноёдоосоо эрх мэдэл албан тушаал харамласны улмаас Ойрадууд нь түүний эсрэг бослого гаргаж зугтаж яваад амиа алдсан байдаг. Эсэн тайшынхаа эсрэг хүртэл ойрадууд бослого гаргаад алсан ш дээ

2016, 9 сар 3. 1:26
Зочин

Халхууд Бага хаад болж тоглож өөрийгөө самарч байхад хүчирхэг Ойрад нь зүгшрүүлэх гэж олон удаа оролдсон. Халхыг Хятадууд эзэлж байхад нь Эсэн хаан тусалж Хятадын 400,000 хүнтэй армийг бут цохин эзэн хааныг нь олзолж 2 жил тугал хариуцуулсан нь бас үнэн.

2016, 9 сар 3. 1:56
Зочин

Тогоон тайш бол Эсэнгийн эцэг. тогоон Хятадуудтай холбоолж Монголчуудыг доройтуулаад Монгол төрийн толгойд гарсан. Тогоон тайш Эсэн тайш үүнийг хаанаас хэнээс авсан цол гэж бодож байна. Хятадын Мин улсын зүгээс шагнасан цол.

2016, 9 сар 3. 10:41
Зочин

Тэрнээс хамаагуй емне тайш цол байсаар ирсэн юм, худалч аа.

2016, 9 сар 3. 11:23
Зочин

Тогоонд Хятадаас тайш цол өргөмжилсөн түүнийг хүү Эсэн нь залгамжилсан

2016, 9 сар 3. 11:22
Зочин

Тогооны эцэг нь хэн гэдэг тайш байсан юм бэ

2016, 9 сар 3. 0:26
Зочин

1409 онд Хятадын Мин улс өөрсдтэй нь Монголчуудын эсрэг холбоо тогтоосон Цорос Ойрадын Махаму, Хэрнүүд Ойрадын Батболд Торгууд Ойрадын Амгалан нарт ван цол өргөмжилж, 1410 онд Хятадын Мин Ойрадын холбоот цэрэг Монголчуудыг Онон гол хүртэл хөөж маш олон Монголчуудыг хядсан байдаг. Энэ бол түүхийн баримт эндээс Ойрад гэж нэрлэгдсэн хүмүүсийн урвалтын түүх эхэлнэ. 1410-1430 оны хооронд Хятад Ойрадууд холбоолон Монгол руу хэд хэдэн цэргийн довтолгоо хийсэн бөгөөд Монголчуудын мөхөл сэхэлийн заагт байсан хамгийн хэцүү хүнд үе тэр жилүүд байсан.

2016, 9 сар 3. 1:32
Зочин

Халхууд Бага хаад болж тоглож өөрийгөө самарч байхад Ойрад тусалж Хятадаас хамааралтай гаалж байсан юм шүү! Халх Монголын бага хаадын хоорондын хядаан дүү Хархурцага жононг алж хатныг нь өөрийн болгосон Элбэг хаанаас эхлэлтэй байдаг,

2016, 9 сар 3. 1:58
Зочин

Ойрадууд хэзээ ч Монголыг Хятадаас хамгаалж байгаагүй харин Хятадуудтай нийлж Монголчуудыг доройтуулсан. Ойрад бол Монгол төрийн эсрэг боссон урвагчдын нэгдэл.

2016, 9 сар 3. 10:44
Зочин

Монголд тэр уед тер байсан юм уу? Хэдэн аймгийн засаг дарга л байсан биз дээ? Манжийн терийн эсрэг боссоныг монголын терийн эсрэг гэж мушгиж байна уу?

2016, 9 сар 3. 0:03
Зочин

Энэ Содовын Баясгалан новшийн хорлон суйтгэгч байна даа. Ийм арчаагуй болохоор чинь л халимаг, тува, буриадууд монгол гэж нэрлуулэхээсээ ичдэг болчихоод байна. Бичсэн юм нь гэж нохойн Баас.

2016, 9 сар 2. 23:29
Зочин

Бид бугдээрээ монгол ундэстэн мэдсээр байхад халх, ойрад, буриад, евер монгол, шинжааны монгол гэж ярьдаг нехдууд бол гадаадын тусгай албанд худалдагдсан урвагчид, хятадын эpлийз, xypлийзууд юм.

2016, 9 сар 2. 23:08
Зочин

хөөе одоо бид монголчууд юун илэрсэн баларсан үе яриад байна. хэний буруу хэн байх нь сонин биш, одоо л бид эв эеээ хичээж, улс орноо хөгжүүлэх хэрэгтэй. буриад уу, ойрадуу, халх уу хэнд хамаатай юм.бүгд л Монгол Улсад амьдарч энэ улсын иргэн нь шүү дээ. хэдүүлхнээ байж юун жалга довны үзэл ханхлуулаад байнаа нөхдөө. хамтдаа найртаа сайхан амьдарцгаая

2016, 9 сар 2. 23:06
Зочин

Tuuhee sonirhoj baigaa n saishaaltai ch ul undestei sudlaj niitlel bichih heregtei.sergeliin huurluur handah n hor urshigtai baij medeh yum

2016, 9 сар 2. 22:52
zugeer l Mongol hun

tuuhiig muulj yarih bus ireeduig sain saihnaar oorchil gej bidniig ovog deedes mini bii bolgoson busuu hicheetsgeeye eh oron negt elrg negt Mongolchuud mini

2016, 9 сар 2. 23:19
Зочин

Монгол ундэстэн ене менхед оршин тогтнохын нууц енгерсен туух дотор байгаа юм аа. Зевхен монголын биш нэгдсэн их Монгол улсын херш улсуудын туух шуу. Тэгэхээр Евразийн хуурай газрын туух гэсэн уг. Уунээс монголы туухийг салган тусад нь авч узэх аргагуй.

2016, 9 сар 2. 22:47
zugeer l Mongol hun

door bichsen setgegdeluud jinhene Mongolchuudiin unen mon chanariig haruulj bna doo zaaval negiigee buruutgadag deer ni yamar ch ev negdelgui neg negiigee dairch doromjilson olon tolgoitoi mangas shig shogoo shog yun halh oird buriad unendee neg undesnii salaa mochruud baij bitgii balairtsgaa odoo bga aa gazar nutag hil hyazgaaraa hamgaalj ulam chineeleg or shirgui bayan bolii gej tsemtsehiin oron d halh oird geed soliortsgoogood bhiin halhaar aaviig aav eejiig eej oirdoor aaviig aav eejiig eej gedeg neg heltei neg amjirgaatai ulsuud busuu bid chini

2016, 9 сар 2. 22:13
Зочин

harin orosiin haant uls manjtai sem tohiron hasagiin ulsad galt zevseg ugch zuungar ulsiig huchiig n buuruulahiig oroldson ter n ch amjilttai bolov uchir n orost ch ter manj qing gurend ch ter negdmel huchirheg mongol hereggui baisan tul kazahstaniig zuungariin esreg daind turhirsan manj ch mun adil halh uvurlugch mongolchuudiig zuungar uls ru hatgaj bailduulah heregtei baisan yag l oros manj hoyoriin sanasnaar bolj huchirheg negen mongol uls iinhuu ugui bolj hasag hirgisuud orosiin nuluund orj harin ar mongol uvurmongol tsahar zereg uls manjiin haryaa bolov daraa n oros manj hoyor hilee altai nuruugaar togtooj tuund hovdiin hyazgaar nutagt manjiin hyanaltiin bus baisan yum zaza bodit tuuh erduu ene mongolchuud oor hoorondoo alaldaad duusna daraa n gazar nutagiig n oros manj huvaaj avna

2016, 9 сар 2. 23:09
Зочин

Ээ хеерхий, доор нэг хачин юм биччихсэн хyжаа пиздa чинь чи л байна шуу дээ. Чамд огт падгуй асуудал юм биш уу? Монголоор ч бичиж чаддаггуй юм байна.

2016, 9 сар 2. 22:54
Зочин

Орос, тувд, манжийн дипломат арга мэхэнд унаж, еер хоорондоо байлдаж байсан нь монгол ноедын эв нэгдэлгуй, ухаангуй мунхаг, арчаагуй бэртэгчин, ероолгуй шуналаас болсон юм. Монгол манжийн биш манж-тувдийн колони байсан гэвэл илуу бодитой.

2016, 9 сар 2. 22:03
Зочин

Galdanboshigt haand orosuud ogt hamaaralgui hezeech orosoos demjleg avahaar tiim sul doroi baisangui harin chahundorj zanabazar terguuten Chingisiin 9 hult tsagaan tugiig Hasvuu tamgatai hamt Manjiiin haand urgul bolgon ugch ami guij halh tumnee 200 jiliin darlald oruulsan tuuhees gants l asuult ulddeg Manjiin darlal Mongold yu avchrav gedeg yamar uguuj baisan gedet asuudal orshino Galdanboshigt gants manjtai baildaad baisan yum bish hasag hirgis dundad aziin olon orontoi zereg baildaj baisan huchnii huvid dundad aziin islamiin uls hamaagui olon baisan atlaa oiraduudad dandaa yalagdaj baisan tiimees negegn zereg 3 frontod baildaj baiv harin urvasan etgeeduud olon zuun jil manjiin darlald hayaj uguud oorsdoo teruuhen hugatsaandaa haan met amidrav gevch ardiin huvisgal yalj manjiin burangui yosiig halh muhuj baisan mongol tumniig nuruu teniilgesen ene bol bodit tuuh

2016, 9 сар 2. 23:00
Зочин

Чахундоржтой байлдаж байхад еер хэнтэй ч байлдаж байгаагуй. Дундад азийнхнаас татар авч байсан. Монголыг судалдаг бух эрдэмтэд их эзний асаасан гал голомт Зуунгарт 1757 онд унтарсан гэж уздэг.

2016, 9 сар 2. 21:17
Түүх ингэж өрнөсөн

ГалданБошигтийн тархийн баруун талыг Төвд зүүн талыг Оросууд удирдаж Зүүнгар мөхөж үлдэгдэлүүдийг Манжид эрх мэдлээ худалдсан ойрдын Амарсанаа самарч хаясан түүхтэй ГалданБошигтийн галзууралаас төр улс гал голомтоо сүйрүүлэх нь гэдгээ Халх Ойрдын цөөхөн ухаантай хүмүүс ойлгож мэдэрсэн Иймд Занабазараар удирдуулсан Халхчууд түрүүлж хөдөлж аюулаас мултарч өнөөдрийн Монгол улсыг үлдээсэн байхад Ойрдын Цэвээнравдан ГалданБошигтийг огцоруулж өөрөө хаан болсон ч оройтсон түүхтэй ...ГалданБошигтоос болж Зайсан нуур Казахстаны нутагт Ойрдын умард нутаг Красноярсийн хязгаар Тува Хакас Алтай хязгаар болж өмнөд нутаг Хятадын Шинжаанд алдсан Байгаль нуураа хамгаалж Оростой тулалдсан Халхын Чахундоржын нуруунаас хутгалсан ГалданБошигтийн довтолгооноос болж цэвэр усны аварга нөөцөө орост алдсан юм шүү

2016, 9 сар 2. 21:56
Зочин

Чихуундорж бол ёстой урвагч,Монголоо Манжид худалдсан хогийн **** шүү дээ! Том хүүгээ Манжийн хаанд барьцаалуулагч аль хэдийн Манжийн вассал болсон байсан түүхийн хог шаар!!

2016, 9 сар 3. 0:09
Зочин

Чихундорж хэзээ ч том хүүгээ Манжид барьцаанд өгч байгаагүй наадах чинь зүгээр үзэл суртал Чахундоржийн том хүү Галдандорж харин ч Буриад нутгийг хамгаалж тулалдаж байгаад Халхад довтолсон Галдангийн замыг тосож цэргээ авч ухарсан байдаг. Манжид барьцаанд байсан юм бол юу гэж Галлдантай тулалдах бэ дээ

2016, 9 сар 3. 0:27
Зочин

Чахундорж оростой байлдах биш Засагт ханы нутгийн тонон дээрэмдэж, гараа цусаар угаагаад л зогсож байсан ш дээ.

2016, 9 сар 3. 0:50
Зочин

Түшээт хан цэргийн нэгдсэн хүчээр Орос довтлох боломж гараагүй Оросуудын эсрэг дайны үйл ажиллагаа явуулж эхлээд байтал Галдан Засагтхан нар хил хязгаарт нь халдсан. Хүчээ хоёр хуваахаас өөр арга байгаагүй. Түшээт ханы Оросуудтай хийх тэмцэлд саад учруулж байсан. Энэ нь Оросуудын ятгалга гэдэг нь өнөө үед тодорхой болсон .

2016, 9 сар 3. 1:39
Зочин

Урвагч Чихундоржийг хэн ч хамаардаггүй юм. Монголоо балласан хог шаар даа! Ах Өндөр гэгээн нь ч ятгаад дийлээгүй. Тэр өөрөө цэрэг хөдөлгөн Засагт хан Шар, Галдан хааны дүү Доржжав ноёныг алж Зүүлнгар муу дайсан орж Монголчуудын хооронд цус урсгасан урвагч!!!

2016, 9 сар 3. 1:10
Зочин

Засагт ханы нутагт аллага, таллага, дээрэм тонуул хийгээд л зогсож байсан даг. Польш, литов, швед, турктэй байлдаад завгуй байсан Оросын армитай Чахундорж европод очиж байлдаа юу?

2016, 9 сар 2. 21:29
Зочин

Бас нэг яс хаягч хятад.

2016, 9 сар 2. 21:05
буриад

Хөөе чи ямар элэнцгийн табангутаа яриад байгаа ***** вэ. Түүх унш хамниган хори 2 чинь огт өөр угсаатай хүмүүс

2016, 9 сар 2. 21:26
Зочин

Хамниган бол эртний Монгол Түрэг Манжуудын хольц Монгол талдаа гаралтай Манж хэлний элемент үлдсэн нөхдүүд Хори бол Якут гаралтай Чингис хаанаас арай өмнөхнөн Монголжсон Якутууд Табангут бол Чингис хааны дүү Бэлгүйтэйн удмыхны захирсан Монголчууд тэд Онон гол Сэлэнгэ мөрний адгаар нутаглаж байсан юм 17 зууны үед Хори Хамнигадууд Табангут нарыг Оросуудтай нийлж цохиод шанд нь тэдний нутгийг авсан чи өөрөө түүхээ унш Табангут өнөөгийн Буридын үндсэн том долоон отогийн нэг чи Буриад биш байна Буриадын том овогуудаа ч мэдэхгүй

2016, 9 сар 2. 22:32
Зочин

Худалч. 17-р зуунд оросын цэрэг орж ирээгуй. 18-р зуунд Зуунгарын Цэвээнравдан хаан оросын хилийн хот Тобольскийг эзлэн авч, цайзыг нь нураасан байдаг. Газрын зураг узээрэй. Тэгэхээр Чахундорж оросын цэрэгтэй буриадыг хамгаалж байлдсан гэдэг нь шал худлаа.

2016, 9 сар 2. 21:28
Зочин

Ундэсний эв нэгдлийг хагалан бутаргагч хятадын тагнуул байна, чи.

2016, 9 сар 3. 0:12
Зочин

Тэнэг мал чи өөрөө ***** юм уу хаашаа юм бэ Цэвээнравдан амьдралдаа хэзээ ч Тобольск руу довтолж байгаихундорж шиг Халхууд 1660-1688 оны хооронд Оросуудтай нэлээд хэдэн удаа дайтсан байдаг юм. 1687-1688 оны хооронд Түшээт ханы цэрэг Байгаль нуур орчим босгосон Оросуудын бэхлэлт шивээ руу довтолж байхад галдан Халх руу дайрсан юм.

2016, 9 сар 3. 0:53
Зочин

Оросын арми 17-р зуунд цаанаа байлдаад наашаа байлдах сехеегуй байсан юм аа, худалч аа.

2016, 9 сар 3. 0:32
Хэн гэгч худалчийн номноос будаа идэж байгаад ирэв

Цэвээнравдангийн олзонд байсан швед гэр булийн музей Стокгольм бий. Тэр гэр бул Полтавт их Петрийн армид олзлогдсон байж л дээ. Тэдний дурсамжид тодорхой бичсэн байгаа.

2016, 9 сар 3. 1:00
Зочин

Тэр хоёр Швед анхнаасаа гэр бүл байгаагү юм Зүүнгарын олзонд ирээд гэр бүл болсон юм.

2016, 9 сар 3. 0:59
Зочин

Цэвээнравдан Зүүнгарын хил хязгаар дотор Эрчис мөрний дээд урсгалд 1716 онд Ямышевын цайз , 1720 онд Зайсан нуурт бэхлэлт барьж суусан Оросуудыг хөөж гаргасан. Түүнээс Тооблоьск руу довтолж байгаагүй харин Оросууд дээрэлхээд Зүүнгарын хил хязгаар дотор цайз бэхлэлт бариад байхаар нь хөөж явуулсан байдаг тэр Шведүүд ч гэсэн тэр дайны үеэр олзлогдож ирээд гэр бүл болсон байдаг.

2016, 9 сар 2. 23:52
буриад

Манж хамниган гэж байдаг болохоос монгол хамниган байдаггүй юм хамниган хүн гуай. Чи юу ч гэж ярисан якут буриад 2 ийг ялгахгүй хүн гэж байхгүй. Толгойдоо орсон бүхнийг бурж болохгүйээ. Түүх гэж нэг юм байдаг юм.

2016, 9 сар 3. 0:17
Зочин

Яахав Оросуудын гар хөл болж тэдэнтэй хамтран Табангут Буриад нарыг дарж тэдний нутагт ирж хамтаар суурьшсан бол үнэн л дээ

2016, 9 сар 3. 0:43
Жинхэнэ хятад санаатай пиздa байна даа.

Халхын шовинист узлийг зохиомлоор дэвэргэгч емхий хятад амаа хамхи.

2016, 11 сар 24. 2:38
5

ХАЛХААС ЗАЙЛ ЧИ

2016, 9 сар 3. 1:01
Зочин

Чи бол Монгол төрөөс тэрслэгч Хятадын гар хөл бологч Ойрадын удам. Хээрийн боохотой нийлсэн гэрийн нохой

2016, 9 сар 3. 0:16
Зочин

Хамниганыг Манж гаралтай гэх үзэл одоо бараг үеээ өнгөрөөж байна даа. хэл шинжлэлийн хувьд эртний Монгол хэлний өвөрмөц байдлыг хадгалсан Буриад аялгын нэг салбар юм. Бас генетикийн судалгаа сүүлийн үед эрчимтэй хөгжиж байна. Хамниганчуудын түгээмэл ген хаплогрупп С2 буюу Байгалийн баруун талын Буриад Хамаг Монголын Боржигин овогийнхонтой адил гарч байгаа. Хари Хори Буриадууд Якутуудтай адил N хаплогрупп болох нь тогтоогдсон.

2016, 9 сар 12. 21:25
Зочин

Юу мэддэгтээ худлаа бураад байна

2016, 9 сар 3. 0:44
Зочин

Битгий олон юм донгос чи.

2016, 9 сар 3. 1:02
Зочин

Муу урвагч Ойрад чи битгий олон юм хуцаад бай

2016, 9 сар 3. 0:06
Зочин

Хаяг андуураад байгаа юм биш уу, найз аа?

2016, 9 сар 2. 20:57
Зочин

ХОЙД МӨСӨН ДАЛАЙ,ОДООГИЙН ДОНБАСС,КРЫМ БҮГД МОНГОЛЫН ХУТАГ

2016, 9 сар 2. 21:21
Зочин

Хэдэн онд вэ?

2016, 9 сар 2. 20:44
Зочин

Зүүнгар хант улсаас урваж ирж Халхын хаяад сууж Манжуудтай нийлж Зүүнгараа устгасан хэдэн урвагч Ойрадын үлдэгдэл Халх энэ тэр гэж хуцах хэрэг байгаа юм уу. Тийм овоо байсан юм бол та наарын өвөг дээдэс Зүүнгараасаа урвахгүй байх чинь яагаав ээ урвагчдын удам Халхын хаяанд рж амь гарчихаад Халх энэ тэр гэж олон долоон юм ярихгүй шүү. Оросуудад урваж Халх Табангут нарын эсрэг тэмцсэн Хорь Хамнигадын удам ч гэсэн өөрсдийнхөө түүхийг мэдэх хэрэгтэй

2016, 11 сар 24. 2:43
5

ХАЛХЫН ХАВТГАЙД ХАЛХ АРДЫГ МУУ ХЭЛЖ БГАА НОВШНУУД БОЛ ЭНЭ МОНГОЛЫН ХАГАРАЛЫН ТОМ ҮҮД БУЮУ № 1 ДАЙСАН БОЛНО.

2016, 9 сар 12. 21:28
Зочин

Торгуудууд сүүлийн үед юу ч мэдэхгүй байж олон зүйл зохиож дондгодох болсон. Түүх гуйвуулсан Ховдын хятадууд

2016, 9 сар 2. 23:32
Зочин

Муу сармис.

2016, 9 сар 2. 20:41
Зочин

Бу"риадууд ч өөрсдөө буруутай ш дээ одоо Монголд байгаа Хорь , Хамниган Буриадууд гэж дийлэнх гарууд нь Оросуудтай нийлж Тавнан Монголчуудыг хядаж тэдний газар нутагт нутаглах зөвшөөрлийг Оросуудаас авсан байдаг. Монголын Буриадуудын дйилэнх нь Орост урвасан урвагчид Оросуудын эсрэг тэмцсэн Буриадууд бол табангут Буриад нар Оросууд Хорь хамнгидад тэдний газарыг өгөөд Табангут нарыг Байгаль нуурын тийшээ цөлсөн байдаг.

2016, 9 сар 12. 21:28
Зочин

Худлаа түүх зохиох эрх чам мэтийн юмнуудад байхгүй шүү

2016, 9 сар 2. 22:34
Зочин

Зев, бурууг шуудэг нь чи л лав биш.

2016, 9 сар 2. 22:06
Зочин

Зев, буруудаг нь чи л лав биш. Муу емхий хятад шаахай.

2016, 9 сар 2. 20:38
Зочин

Буриадыг Орост алдсан нь Галдан бошигт гэж нэг Төвд эмийн салтаанд толгойгоо хавчуулж явсан балай гараас болсон ш дээ яс юман дээрээ. Халхын Түшээт хан Чихундорж л Буриадыг хамгаалж Оросуудтай тулдаг байсан. Түшээт ханы цэрэг Оросуудтай тулалдаж байхад Галдан Оросуудын хатгалагаар Түшээт ханы эсрэг цэрэг дайны үйл ажиллагаа явуулсан байдаг хэн урвагч байна даа. Түшээт ханы цэрэг Оросуудтай дайтаж бай зуур Галдан Засагт хан хоёр Түшээт ханы хилд цэргийн дайралт хийсэн. Үүнээс болж Халх Ойрадын дайн эхэлсэн байдаг. Оросуудаас галт зэвсгийн тусламж авсан Галдан Халхуудаа Оросуудтай нийлж хядсан нь урвалт шүү дээ.

2016, 9 сар 2. 22:25
Зочин

Галдан бол Монгол ундэстэн нэгдмэл, нэг тугийн двор хучирхэг байж, ешеет зурчидийн хойч манжийн арга, мэхэнд оролгуй ундэсний эв нэгдлийн телее илд далайсан юм. Бухар, Самарканд, казах, киргиз, Хотан, кашгарыг эрхэндээ оруулсан Галдан Орост урвасан гэдэг бол шал худлаа улгэр. Харин сайн хершийн найрсаг харилцаа хусч байсан нь унэн. Тэр уезд халхын ноед манжийн цалин, пунлуу, того дурданд живэх шаха хэвтэж байсан нь унэн.

2016, 9 сар 2. 21:48
Зочин

Чи түүхээ мэдэж хуцаж бай! Хүчирхэг Зүүнхараа түшээд Манжтай дайтахын оронд том хүүхдүүдээ Манжийн хаанд барьцаалуулагч Халхын Чихундорж тэргүүтэй сангууд үндэс нэгт Зүүнгараа дэмжиж байсан Засагт хан Шарыг түүний хүсэлтээр хамгаалж байсан Галдан хааны дүү Доржжав ноёны 1000 цэрэгтэй алж Алтайн нурууны өмнүүр Зүүнгараа руу довтлон орж дайн эхлүүлсэн . Тэгээд ахан дүүс Халхтайгаа байлдамгүйг хичээж Өндөр гэгээнд 10 гаруй захиа бичсэн Галдан хаан арга буюу цэрэглэн Алтайн нурууны хойгуур тойрон Тагнын нуруу,Эрчис мөрнөөр дамжин Халх руу цөөн цэрэгтэй орж ирсэн юм. Тэгээд одоогийн Архангайн Төмөртийн даваа хэмээх газар Чихуундоржийн цэргийг хиар цохин Монголоо зэвсгийн хүчээр нэгтгэн Манжийн эсрэг тэмцсэн түүхтэй! Чихуундоржийн гэдэг тэнэг хүнээс болж монголчууд хоорондоо байлдан Манжид Ойрадын хүчирхэг цэргүүд урвагч Халхуудын харгайгаар ялагдсан юм. Манжууд Халхыг урвуулж дагаар оруулж аваад Ойрадын дотор ньбас яс хаяж Галдан хааны ах-Сэнгэ хааны хүү Цэвээнравданг Зүүнгарын хаан болгон ар талгүй болгон Галдан хааныг ялсан байдаг. Гэвч хүчирхэг Зүүнгараа улс даруй 70 жил оршин тогтнож байгаад бас л урвагч Халх,Манжийн хамтарсан хүчинд 1757 онд хүйс тэмтрүүлэн Гумилөвын хэлсэнээр Чингисийн Монголын сүүлчийн хүчирхэг гал голомт мөхсөн дэндүү харамсалтай түүх Монголчууд бидний одоогийн бага буурайгийн эхлэл болсон гашуун сургамжтай!!!!

2016, 11 сар 24. 2:51
5

ЭЭ ХАР МАЛАА ТЭГЭЭД ТЭР ЗҮҮН ГАР ГЭДЭГ УЛС ЧИНЬ ХААНА БАЙН АА.ХАЛХЫН БУЯНД УС УУЖ БГАА БООЛ ШҮҮ ЧИ.

2016, 9 сар 2. 21:18
Зочин

Чи яг хятад байна. Монголчууд бидний дунд яс хаяж байна.

2016, 9 сар 2. 21:31
Зочин

Өөрсдийнхөө урваж явсан түүхээс ичсэндээ Ойрадуудын урвалтын талаар ярихаар чи Хятад гэж шаадаг юм. яс юман дээрээ хэн нь Хятадуудтай нийлж явлаа Ойрадууд ш дээ Хятадын Мин улсын хаанаас цол хэргэм авч Монголчуудаа хядаж эхэлсэн гаруудын үр хойч доо

2016, 9 сар 2. 22:15
Зочин

За, естой бултэрлээ дээ. Эсэн тайш халхыг Мин улсаас хамгаалаад зогсохгуй нэгдсэн армийг нь хиар цохин, хааныг нь олзолж 2 жил хонь хариулуулж байсан юм. Харин халхын ноед ар хударгаар нь Мир улстай найрамдлын хэлэлцээр хийж, Бээжин руу чиглэсэн халх, ойрадын нэгдсэн их цэргийн давшилтыг саармагжуулж байсан. Шагнал нь негеех л торго, дурдан, цалин, пунлуу. Уунийг хожуу мэдсэн Эсэн галзууртлаа уурласан гэдэг.

2016, 9 сар 2. 21:46
Зочин

Би халх ястай, ойрад цустай Монгол хун. Буриад эхнэртэй. Халхууд биш халхын ноед хамгийн хунд ялтай урвагчид. Тэд их эзний гэрээсэлсэн нэгдсэн их Монголын узэл санаанаас урвасан, зурчидийн боол болж, тангад лам нарт тархиа мэдуулсэн.

2016, 12 сар 15. 22:32
Зочин

ЗҮҮН ГАР БУЮУ ЖУНГАА ГЭДЭГ УЛСАД БГАА ЮМ ШИГ ХУЦАХ ЮМ АА. ХАЛХЫН ХАВТГАЙД АМЬ ЗУУЖ БГААГАА МЭДДЭГГҮЙ БООЛУУД ЮМДАА.

2016, 9 сар 2. 21:30
Зочин

Чи Ойрад байна. Хятадаасаа ч долоон дор нөхөдүүд дээ Хятадуудтай нийлж 15-р зуунд Монголчуудыг сөнөөх шахсан урвагч нар шүү Ойрадуудаа гэж

2016, 9 сар 2. 22:00
Зочин

Бои бол ердее монгол хун. Тэгээд л болоо.

2016, 9 сар 2. 19:59
Зочин

эр хүн тугал чхариулна туг ч барьна .Монголчууд ч гэсэн

2016, 9 сар 2. 20:11
Зочин

Монголчууд ч гэсэн гэнэ үү? Чи хаанах вэ?

2016, 9 сар 2. 20:10
Зочин

Эр хүн туг ч барина, тугал ч хариулна гэдэг юм, хунхууз аа.

2016, 9 сар 2. 19:31
Зочин

Олон зууны өмнөх амь насаа ард түмнээ хядлагаас аварч урвагч нэр зүүсэн ч улсаа хамгаалсан халхын хаадын дэргэд төрийн тэргүүн байхын төлөө оросын төлөө монгол эх орончдоо хэдэн үеэр нь үр удмаар нь хавчин хядаж байсан хэл ёс заншлаа устгаж байсан урвьагч Цэдэнбалыг өмөөрөн магтан ойг нь тэмдэглэж хэлмэгдсэн эх орончдоо мартаж байгаа нь даанч өрөвдөлтэй.

2016, 9 сар 2. 20:34
Зочин

Бал дарга хэнийг хэдэн үеэр нь үр удмаар нь хавчин хядсан юм бэ? Хятадуудыг хэлээд байна уу?

2016, 9 сар 2. 20:08
Зочин

Буурал даргын үед улсын зардлаар язгуур урлагийн бүх ард түмний их наадмыг зохион байгуулдаг байлаа. Баримтат кино хийгээд ОУ-ын их наадамд түрүүлдэг байлаа .... Ардчилагчид гарч ирээд байхгүй болгосон доо. Одооны хүүхдүүд мэдэх ч үгүй.

2016, 9 сар 2. 20:06
Зочин

Эхлээд асуултанд хариулчих.

2016, 9 сар 2. 20:04
Зочин

чи ёс заншилаа мэддэг юм бол энэ үсээ задгай тавьдаг охид эмэгтэйчүүдэд нэг юм хэлээч

2016, 9 сар 2. 20:01
Зочин

Улсаа байхгүй болгож хамгаалдаг юм уу? Ю.Цэдэнбал хэзээ ч эх орон, ард түмнээсээ урваж байгааүй, чам шиг. Монголоос хөөгдсөн хятадууд л түүнийг урвагч гэдэг юм.

2016, 9 сар 2. 19:41
Зочин

Халхын хаад гэнэ ээ? Хэн хэн бэ? Нэрлээдхээч Халх гэж хаана, ямар улс байсныг түүхийн ямар эх сурвалжаас харж болох вэ?

2016, 9 сар 2. 18:47
Зочин

ТИЙМЭЭ ТИЙМЭЭ ҮНЭН. ХАЛХУУД БЭЭЖИНЛҮҮ АЛЬ Л ҮНЭД ХҮРЭХ ЗҮЙЛЭЭ ЗӨӨГӨӨД ОРОНД НЬ ТОРГО ДУРДАН , ОТГО ЖИНС Л АВСАН. ДАГАЛДУУЛААД АРД ТҮМНЭЭ ГАЗАР НУТАГТАЙ НЬ ИХ ХУАНДИ ГЭЭД СӨГДӨН МӨРГӨӨД ӨГЧИХСӨН ШҮҮ ДЭЭ. БУРИАДУУД АЗТАЙ АРД ТҮМЭН ШҮҮ.

2016, 11 сар 24. 2:56

ЧИ ШИНЖААНЬД ХЯТАД ХАСАГ 2 -Т ХҮЧИНДҮҮЛЭЭД ХЭВТЭЖ БСАН НЬ САЙХАН БАЙЖ

2016, 9 сар 2. 19:16
Зочин

Юу нь азтай гэж? Худлаа шургаж, хатгаасдах хэрэггүй.

2016, 9 сар 2. 18:45
shudarga mongol

203.91.118.70 oros hun taniig bi tanihgui gej bodoo yu orosiin erh ashigiig haa saigui hamgaalj mongoliin medeenii site hesej yavdag oros hun chi mongolchuudiig hagaralduulah oroldolgo chin butehgui

2016, 9 сар 2. 19:27
Зочин

Муу шаахайгаа үүрч ирсэн гуйлгачин хyжаа чамайг бид таньж байна. Сүүдрээ биднийг явж байна гэж ямагт санаж яв, чи.

2016, 9 сар 2. 18:55
Зочин

Халх, ойрад, буриадууд адилхан монголчууд гэж бичсэнээрээ би гэдэг хүн орос болж таарлаа л даа. Харин байнга халх, дүрвэд гэж хагалан бутаргаж, туурга тусгаар Монгол улс болон хойд хөрш Оросын хооронд яс хаяж байдгийг чинь бид бүгдээрээ сайн мэднэ. Мартдагүй юм. Бас мартахгүй.

2016, 9 сар 2. 18:50
Зочин

Хөөе, данжаад аа чи ядаж кирилл монголоор бичээд сурчихаач. Үнэн баримт нь ийм юм чинь яах юм бэ? За яах вэ, би сайт хэсдэг байж. Тэгвэл чи яаж байгаа болж таарах вэ?

2016, 9 сар 2. 18:32
shudarga mongol

galdan boshigt orost urvaagui harin mongolchuudiin dotoodiin zurchluus ene buhen ehtei anhnaasaa oros manj 2 nuudelchidiig neg negeer horoogood gazar nutagiig n huvaaj avahaar tohirson baisan yag ter zohioliin daguu l yavagdsan 2 mongol undesten negnee hunuuguud orond n nuguu mongol n manjiin darlald 200 jil amidarsan ene bol bodit tuuh uunees suraltsah yostoi bolohoos shuuh yosgui yum tuuhend hezeech gej baidaggui tuuh tuuheeree uldene orosuud man nartai tohiroltsson tegeed 2 talaas avdagaa avsan bolson tuuh erduu l iim

2016, 9 сар 2. 18:38
Халх, ойрад, буриад адилхан монголчууд.

17-р зуунд Орос юун наашаа байлдах бүү хэл баруун талдаа польш-литовтой, хойд талдаа шведтэй, өмнөд талдаа турктэй байлдаад завгүй байсан. Ойрадтай нэгдэж, Нэгдсэн их Монгол улсаа байгуулахын оронд манжийн ЗГ-аас олгодог байсан бэлэг сэлт, цалин пүнлүүнээс салж чадахгүй буриад ахан дүүсээ хөсөр хаяад манж болж хувирсан шүү дээ, халхууд.

2016, 9 сар 2. 18:18
Зочин

Их эзэн гэрээслэхдээ тангуд улс мөхөөгүй гэдгийг өглөө бүр сануулж бай гэсэн. Мөхсөн тангуд улсын иргэд хаачсан бэ? Тэд угсаатны хэл, соёлоосоо татгалзан түвд болж хувирцгаасан. Түвдийг хошуудыг Төрбайхаас эхлэн монголчууд л эзлэн сууж байсан. Түвдүүд буюу тангадууд манжтай нийлэн монголчуудаас өш хонзонгоо 300 жил шарын шашнаар дамжуулан авсан.

2016, 9 сар 2. 18:06
Зочин

Төвд Орост урвасан ГалданБошигтийн балгаас болж Орост алдсан газар нутаг .Байгаль нуур үеийн үед Монголчуудын ариун шүтээн байсан шүү

2016, 9 сар 2. 18:29
Юм үнэнээрээ сайхан.

Бээжин рүү арчаагаа алдан гүйж байхаар юмандаа эзэн баях нь яасан юм бэ? Байгаль нуур луугаа дүрвэх нь яасан юм бэ?

2016, 9 сар 2. 20:51
Зочин

Тийм сүрхий удамтай байсан юм бол Манжуудтай нийлж Зүүнгарын Цоросуудаа хядаж байхаар Манжуудын эсрэг тэмцэх нь яасан юм бэ дээ танай өвөг урвагч Ойрадуудын үлдэгдэлээ. Монгол дахь Ойрадууд бол дандаа зүүнгараасаа урвасан юмнуудын үр хойч

2016, 9 сар 2. 18:04
G

HALH MANJI 2 AHAN DUUSIIN BARILDLAGA BARIJ URAG UDAM BOLJ BSANIIG HYATAD NOYONII YAVUULGA ERH MANJI NARIIN HAADAAS BOLJ MONGOL DAGAAR ORSON TUUH BOLCHOOD BDAG... BURYADUUD CH HAMT BSAN... HARIN OIRDUUD UURSDUU DOTROOSOO HAGRAJ URVACHAAD MANI HEDRUUGEE JIHEED SHAAGAAD... MUUSAIN SHINJANII OIRDUUD!!!

2016, 9 сар 2. 18:30
Юм үнэнээрээ сайхан.

Халх ч, ойрад ч, буриад чбүгдээрээ монголчууд юм.

2016, 9 сар 2. 17:34
Зочин

18-р зуунд Монгол улс гэж байгаагүй шүү дээ. Одоогийн буриад гэж нэрлэгдэж байгаа ахан дүүсээ хөсөр хаян амиа бодож, өшөөт зүрчидийн хойч хар манжийн хормой доогуур 16-р зууны сүүлээр шургасан биз дээ? Цахарын Лигдэн хаанаас хойш Монгол нутагт төр засаг, хууль, дүрэм байсан юм уу?

2016, 9 сар 2. 20:49
Зочин

Орос болон Галдан хоёрын холбооны цэрэгт Түшээт хан ялагдаж Халх тусгаар тогтнолоо Буриадууд Оросын эрхшээлд орох үүдийг нээж. Халхууд хөсөр хаяагүй хамгаалж тулалджээ. Харин Ойрадууд ар талаас нь хутга шаажээ. Энэ Ойрад гэгдсэн урвагчдын тавилан юм Монголчуудынхаа араас хутга шаадаг.

2016, 9 сар 3. 0:47
Зочин

Хятад санаа л юм даа, хеерхий.

2016, 9 сар 2. 23:44
Зочин

Энэ араас хутгалдаг хазгайнууд аймаар живуун амьтад шуу Халх гэж байхгуй бугд хятад тул бид дээр чинь гарна гэж л узээд бна даа болгоомжил

2016, 12 сар 15. 22:44
Зочин

УДАХГҮЙ НААД ХАЗ-ГАЙ ХЭЛТЭЙ ЛАЛРУУДЫГ ЧИНЬ ХАЛХЫН ХИЛ ДАВУУЛАН ШИДНЭ.ТЭР ҮЕД НААД ЛАЛРУУД ЧИНЬ,ХАЛХ МОНГОД ХУРГА БОЛЖ ТӨРӨӨД,ТӨЛГӨ БОЛЖ ИДҮҮЛЭХ ЮМСАН ГЭЖ НУС НУЛИМСТАЙ МӨРӨӨДАХ БОЛНО.

2016, 9 сар 3. 0:46
Зочин

Живуун биш зэвуун гэж бич, данжаад аа.

2016, 9 сар 3. 0:39
Жинхэнэ хятад санаатай пиздa байна даа.

Би халх ястай Монгол хун. Гэвч Халх гэдэг улс байсан юм уу? Хаан нь хэн гээч байсан юм бэ дээ? Ямар нэг сурхий жанжин байсан болтов уу?

2016, 11 сар 24. 3:03
5

ОДОО ХҮРТЭЛ БУРИАД,ӨВӨР МОНГОЛЧУУД ХАЛХ ГЭДЭГ ЮМ ДАА

2016, 9 сар 2. 23:25
Зочин

Энэ ямар аймаар гутгэдэг хyжаа пиздa вэ?

2016, 9 сар 2. 20:47
Зочин

Түшээт ханы цэрэг Оросуудтай дайтаж байхад Галдан Түшээт ханы хилээр цэргийн сүрдүүлгэ хийж дайн эхлүүлсэн. Оросууд Түшээт ханы цэргийн довтолгоонд нэрвэгдсэн учир галданг Түшээт ханы ар талаас хатгасан байна ш дээ муу бузар урвагч Галданг

2016, 9 сар 5. 17:58
Зочин

Tusheet han Chahuundorj Manjiin haanii zaavraar orosiin tsuuhun tsereg ruu dairsan ni unen. Zanabazar . Chahuundorj Mongoliig jijig bolgoh eh uusveriig tavisan humuus

2016, 9 сар 3. 0:10
Зочин

Худалч.

2016, 9 сар 2. 17:36
Зочин

Залруулга: 17-р зууны сүүлээр гэж уншаарай.

Сэтгэгдэл бичих
Санамсаргүй нийтлэл [ Энд дарна уу ]