Ангилал

Сайтын талаар ярилцъя Уншигчдын санал бодол

1924-1992 он хүртэлх Монгол улсын нэр юм. Энэ үед Монгол улсын төр нийгмийн тогтолцоо нь социалист нийгмийг дамжиж хойд хөршийн бүрэн хараа хяналтад байлаа. Улмаар харийн түрэмгийлэгчдийн санаархлыг удаа дараа тас цохиж, тусгаар тогтнолоо хадгалж чадсан чухал цаг үе билээ.

Жимээс замд: Зүүд мөрөөдөлУншсан1,642

"XX зууны сэхээтэн: Сономын Лувсанвандан" номыг "С.Лувсанвандан сан"-гийн зөвшөөрөлтэйгөөр уншигчдадаа цувралаар хүргэж байна.

XX зууны нэрт соён гэгээрүүлэгчийн тухай ном нэг хүний амьдрал, замналын түүх бус Монгол үндэстний туулсан олон түүхийг нүдний өмнө хүүрнэн өгүүлэх юм. Б.Цэнддоогийн "XX зууны сэхээтэн: Сономын Лувсанвандан" номыг "С.Лувсанвандан сан"-гийн зөвшөөрөлтэйгөөр уншигчдадаа цувралаар хүргэж байна.


1926 оны нэгэн өдөр үе тэнгийн хэсэг хүүхдэд тусгайлан худалдаж авсан галифетэй өмд, шаахай, бүрх малгай өмсгөж, зангиа зүүлгэн Засгийн газрыг байранд аваачжээ. Тэдний дийлэнх нь европ зүгийн хувцсыг анх удаагаа өмсөж үзэж байгаа тул багш нь заримыг нь хувцаслалаа. Шинэ хувцсандаа түүртсэн тэдгээр хүүхэд айх, сүрдэх зэрэгцэнэ. Тэдний өмнө цайллагын том ширээ засаж, хоймор талд нь нам, засгийн удирдагчид суужээ. 

Эмэгтэйчүүд бичиг үсэгт тайлагдаж байна.

Тэдний дунд цэргийн яамны сайд Хатанбаатар Магсаржав, намын төв хорооны дарга Ц.Дамбадорж, мөн Цэвээн Жамцрано нар харагдана. Эхлээд Ц.Дамбадорж дарга анх удаагаа орос улсаас цааш гарч эрдмийн мөр хөөх гэж байгаа монгол охид хөвүүдэд хандаж үг хэллээ. Тэрээр өмнөхөн нь Герман, Франц зэрэг орноор судар бичгийн хүрээлэнгийн томилолтоор яваад иржээ. Б.Баабарын үзснээр "Дамбадорж боловсролтой хүний хувьд 100 шахам жилийн өмнө япончууд чухам л Герман зэрэг европын хөгжилтэй орнуудад хүүхдээ явуулан сургаж байсан туршлагыг давтах гэсэн бололтой" юм.

Ц.Дамбадоржийн хэлснээр бол монгол орон манж хятадын гараас гарч, бүрэн эрхт тусгаар улс болсны хувьд гадаадын олон улстай харилцах явдал маш чухал болж байна. Нэн тэргүүнээ ЗХУ-д 150 хүүхэд орчим явуулах болсны нэлээдийг явуулж амжсан. Одоо Германд 35 хүүхдийг явуулж байна. Ирэх жилээс Япон, Америк, АНУ-д мөн явуулахыг бодож буйгаа ярьжээ. Үүнийг тэдгээр хүүхдүүдийн дунд сууж асан хожмын нэрт зохиолч Д.Намдаг дурсан бичсэн байдаг.

 

Ц.Дамбадорж тэднийг чухам яагаад Германд явуулах болсныхоо учрыг тайлбарлахдаа, Герман бол дэлхийд тэргүүлэх боловсролтой улс, Монголчууд тэднээс шинжлэх ухаан, аж үйлдвэрийг байгуулах арга, элдэв төрлийн оньсон машин бүтээх арга, хүн мал эмнэлгийн ухааныг сурах учиртай гэнэ.

Ц.Дамбадоржийн хичээл зүтгэлээр Герман нь оросын дараагаар шинэ монгол улсад сайнаар хандсан хоёр дахь улс болсон ба тэдний мэргэжилтнүүд ирж төмрийн болон тоосгон завод зэргийг байгуулав. Мөн шинэ монгол анхны цахилгаан станц нь германы алдарт АЕС пүүсийнх байжээ.

Алдарт Цэвээн Жамцрано, манай орон хоцрогдсон буурай орнуудын нэг. Одоогоос эхлэн хөгжих ёстой. Япон улс нэгэн үе хоцрогдсон улс байснаа гэнэт мэдэж зуун хүүхдийг гадаадад явуулан сургаад хөгжиж эхэлснээ жаран жилийн дотор хэнээс ч дутахгүй болсон гэнэ. Эрт урьд мандаж яваад хожим дорой буурай болсон улс ганцхан манайх биш. Долоон зуугаад жилийн монгол цэрэг Герман улсыг байлдан дагуулахаар очиж явтал Чингэс хаан нас барсан учир байлдахыг больж Балтийн далайгаас морио услаад эргэсэн түүхтэй. Одоо та нар тэр улсын эрдмийг нь уугаад ирээрэй хэмээн захисан гэдэг.

Харамсалтай нь тэдэнд эрдмийг ханатал уух боломж гараагүй ч эдгээр хүүхдүүдийн дундаас хожмын олон эрдэмтэн, зохиолч, уран бүтээлч төрөн гарсан юм.

Эмэгтэйчүүд бичиг үсэгт тайлагдаж байна

Зөвлөлтүүд тусгаар тогтносон монгол улс байгуулахыг хүсээгүй байлаа. Тэд өөрийн мэдлийн хүрээнд монголчууд дээр коммунист туршилт хийх учиртай байжээ. Зөвлөлтийн Гадаадын хэргийн ардын комиссариатад Улаан Армийн жанжин штабаас явуулсан нэгэн нууц бичигт "...Бидэнд байгаа мэдээгээр МАХН-ын эрх барьж байсан баруунтан удирдагчид хөрөнгөтөн оронд 25 сурагч илгээжээ... Монголын боловсон хүчнийг бусад оронд сургах нь бидний хувьд хүлээн авч болшгүй зүйл" гэжээ./Баабар.ХХ зууны монгол: Нүүдэл суудал, гарз,олз" 1996. 378 тал./

1930 он гэхэд Герман, Францад байсан хүүхдүүдийг цөмийг нь эргүүлэн татлаа. Германд сурах боломж 1945 онд тэдний тал нь улаантан болох хүртэл, Францад оюутан болох хувь тохиол 1990 оны ардчилсан хувьсгалыг хүртэл хаалттай байлаа.

Сэтгэгдэл 1ЭнгийнХэвтээБосооСэтгэгдэл бичих-Aa+
6 сар 1. 11:13
Зочин.

good

Сэтгэгдэл бичих
Санамсаргүй нийтлэл [ Энд дарна уу ]