Ангилал

Сайтын талаар ярилцъя Уншигчдын санал бодол

“БНМАУ бол Зөвлөлтийн талд холбоотны үүргээ сайн дураараа гүйцэтгэсэн цорын ганц улс байв”Уншсан43,219

ОХУ-ын улс төр судлаач Юрий Городненко 2021 оны 5-р сарын 18-нд Рен-ТВ-н хэвлэлд Ленд-Лизийн тухай нэгэн сонирхолтой мэдээллийг оруулсан нь ОХУ-д нэлээд хэлэлцүүлэг өрнүүлж шуугиан тариад байна.

Эх сурвалж: KG Andromeda

Өнгөрсөн 5-р сарын 9-нд ялалтын баярын өдрөөр ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путины түүхийн байр суурьнаас хандаж хэлсэн үгс барууныханд нэлээд цочроо өгчээ.

Үүний талаар ОХУ-ын улс төр судлаач Юрий Городненко 2021 оны 5-р сарын 18-нд Рен-ТВ-д Ленд-Лизийн тухай нэгэн сонирхолтой мэдээллийг оруулсан нь ОХУ-д нэлээд хэлэлцүүлэг өрнүүлж шуугиан тариад байна. ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путины ялалтын баярын үеэр хэлсэн үгс болоод ОХУ-ын хэвлэлүүдээр яригдах мэдээ мэдээллүүд нь тус улс Монгол Улс руу хандах хандлага нь илт зөөлөрч байгаагийн дохио гэж ойлгож болох юм. Цаашлаад ЗХУ-ын Ерөнхий сайд асан Михаил Сергеевич Горбачевийн үед 1989-1992 оны үеүүдэд бий болж одоог хүртэл хэвээр буй, манай улсын экспортын бүтээгдхүүнд тавьдаг бурангуй өндөр татвар буурах цаг дөхөж байж ч болох. Улс төр судлаач Юрий Городненкогийн өгүүлснийг элдэв зүйлс нэмж хасаж хачирлалгүйгээр хүргэж байна.

...Бид нууцын архивыг нээж "холбоотнууд"-ын жинхэнэ үнэнийг улам бүр ихээр сурч мэдэж байна. Өмнө нь бид Лэнд-Лизийн чухал үүрэг, хэрэгцээт металл, жигнэсэн махны тухай ярьдаг байсан. Ерөнхийлөгч Путины тавдугаар сард ялалтын парадын үеэр хийсэн мэдэгдэлд барууныхан маш огцом хариу үйлдэл үзүүллээ. Лэнд-Лиз хөтөлбөрийн гол оролцогч улс болох АНУ-ын Олон Улсын Харилцааны профессор Альберт Л.Вийкс дээрх мэдэгдэлд хариу өгөхдөө, АНУ нь Зөвлөлтийн иргэдийг аварч ЗХУ-ыг ялагдахаас нь сэргийлсэн тул Оросууд Америкчуудад талархах төдийгүй бас Лэнд-Лизингийн төлбөрийг бүрэн төлөх ёстой гэж мэдэгдэв.

Харин ОХУ-ын улс төр, түүх судлаачид хэлэхдээ, АНУ нь энэ үйлдлээрээ ОХУ-ын түүх судлал төдийгүй ОХУ-ын ерөнхийлөгчийн түүхэн байр суурьнаас хандсан үгийг үл тоомсорлов гэжээ.

Сурах бичигт одоо ч гэсэн Лэнд-Лиз нь тусламж байсан гэж бичдэг. Тусламж гэдэг нь угтаа үнэгүй буцалтгүй тусламж байж аливаа ашиг тусыг өгөх явдлыг хэлдэг. Энэ нөхцөлд түүхийн баримт бичигт тулгуурлаж Лэнд-Лизийн тусламжийн цаана буй бодит баримтат зүйлсийг тодорхойлох цаг болжээ. Юуны өмнө энэ нэр томъёоноос эхэлье. "Lend-Lease" гэдэг нэр нь англи хэлний "lend & lease" гэсэн үгнээс гаралтай. Энэ нь "зээллэг, түрээс, солилцоо" гэж орчуулагддаг. АНУ-ын тухайн үеийн "Хамгаалалтын тухай" хуульд "Зээл олгох-түрээслэх" хөтөлбөрийг нэвтрүүлсэн гэж цагаан дээр хараар бичсэн байдаг. Энэ нь бүтээгдэхүүнийг "түрээслүүлнэ, итгэлцэлд тулгуурлан шилжүүлнэ, солилцоно" гэсэн үг юм. АНУ-ын хуулиар барааг үнэгүй шилжүүлэхийг шууд хориглосон байсан. Одоо тэгэхээр бид ямар "тусламж"-ийн талаар юу гэж ойлгох вэ. Энэ нь ердийн нэг ажил хэрэг байв уу эсвэл шулаа байв уу.

Москва, Лондон, Вашингтон, Оттавагийн үзэглэсэн ЗХУ-д цэргийн хангамж өгөх талаарх хөтөлбөрт ЗСБНХУ, Их Британи, АНУ-ын төлөөлөгчдийн 1941, 1942, 1943, 1945 онуудын бага хурлын протоколын дагуу барааг мөнгөн тэмдэгт болон алтаар төлсөн. Бүтээгдэхүүнийг схемийн дагуу төлсөн бөгөөд үүнийг хуулийн хэллэгээр "бартер" эсвэл "солилцоо" гэж нэрлэдэг. Лэнд-Лизийн барааг солилцохын тулд ЗХУ нь түүхий эд, түүхий нефть, металлын хүдэр, нүүрс, хөвөн гэх мэтийг нийлүүлдэг байв. Захиалагчийн нийлүүлсэн буюу Зөвлөлтийн түүхий эдийн материалуудаар Америкийн цувисан метал үйлдвэрлэгджээ.

ЗХУ-д боловсруулах үйлдвэрүүд байсан. Гэхдээ энэ тохиолдолд эдийн засгийн хүчин зүйлс биш улс төрийн үүрэг голлож дээрх ажлууд гүйцэтгэгдсэн байдаг. Үүн дээр бас нэгэн зүйл нь АНУ, Их Британид нийлүүлсэн түүхий эдийн өртгийг зохиомлоор дутуу үнэлсэн. Ойролцоогоор хийсэн тооцоо нь хэд дахин дутуу үнэлэгдсэнийг харуулдаг. Үүний ачаар Америк, Британийн компаниудын ашиг 400, 500 ба түүнээс дээш хувьд хүрч байжээ.

Хамгийн хэцүү мөчид манай "холбоотнууд" Зөвлөлтийн ард түмнээс буцааж төлөх гэх сүүлчийн үгийг шууд утгаар нь авч хаясан юм. Тэд бидний азгүй байдлаас аль болох их ашиг олж байсан. ЗХУ-ын удирдлага энэ бүхнийг мэдэж байсан ч зориуд нүдээ анихаас өөр аргагүй болж байв. Энэ бол Англо-Саксоны арьс ширийг нацист Германы талд шилжихгүйн тулд бидний төлөх ёстой үнэ байв. Эцсийн эцэст ЗХУ нь Гитлерийн эсрэг тэмцэх нь тэдэнд илүү ашигтай байсан.

Бид тэдэнд нэг цент ч төлөхгүй гэсэн үг биш юм. Шудрага ёсоор үүнийг шүүх ёстой байсан. Америкийн "тусламж" -ын талаарх буруу ойлголтыг дурдахыг хуулийн дагуу хориглох цаг болсон нь дамжиггүй. Үүн дээр нэмж хэлэхэд манай удирдлага саяхан эхний алхамыг хийсэн бол дараачийн алхамыг бас хийх ёстой. Энэ нь Монгол улсад албан ёсоор талархал илэрхийлэх тухай юм.

БНМАУ бол ЗСБНХУ-ын холбоотны үүргийг сайн дураараа гүйцэтгэсэн цорын ганц улс орон байв. Нацист Герман довтолсны дөнгөж дараахан буюу 1941 оны 6-р сарын 22-нд БНМАУ нь ЗХУ-ыг дэмжиж байгаагаа мэдэгдэж, нацист Германтай албан ёсоор дайн зарлав. Монголын ард түмэн Зөвлөлтийн ард түмний хувь тавилантай сайн дураараа хувь заяагаа холбосон бөгөөд хэрэв ЗСБНХУ оршин тогтнохгүй бол Монгол улс ч байхгүй болно гэж үзэж байлаа. БНМАУ-д нэн даруй улаан армид туслах сан байгуулагдсан.

Бүх хүмүүс үүнд зориулж мөнгө цуглуулсан. Үүнийг бий болгох шийдвэр нь, ЗСБНХУ-д үзүүлэх бүх тусламжийг буцалтгүй олгохоор заасан. Тэд бидэнд танк, онгоц, дулаан хувцас, хоол хүнс, мал сүргээ харамгүй илгээсэн. Зөвхөн ЗСБНХУ-ыг хангахын тулд 10 цагийн ажлын өдрийг албан ёсоор нэвтрүүлсэн. Монголын аж ахуйн нэгжүүд "Бүхнийг фронтын төлөө - бүхнийг ялалтын төлөө" гэсэн уриатай байв. Дашрамд хэлэхэд, хэрэв Америкийн лаазтай шөлийг санаж байгаа бол Монгол улс нь Улаан армийн хэрэгцээнд 5.6 сая хүртэл бод, бог малыг, түүнчлэн 500 мянган тонн мах боловсруулан нийлүүлж байсныг мартаж болохгүй. Хамгийн багаар бодоход энэ нь 1 сая гаруй тонн юм.

Харьцуулбал, Америкийн алдарт лаазалсан шөлний нийлүүлэлт 665 мянган тонн байв. Бодоод үз дээ, тэр үеийн БНМАУ-ын хүн амыг бүрдүүлж байсан 800 мянган хагас ядуу монголчууд дэлхийн хамгийн баян, хамгийн том орнуудаас хамаагүй их махыг ЗСБНХУ-д өгсөн. Үүнээс гадна, Америкаас ялгаатай нь үнэ төлбөргүй.

Ард иргэд хагас өлсгөлөн хүүхдүүдээсээ хоолыг нь шууд утгаар нь авч байв. Үүний үр дүнд 1944 онд БНМАУ-д өөрөө өлсгөлөн эхэлсэн. Гэхдээ Монголчууд ЗСБНХУ-д нийлүүлэх хүнсний хангамжийг тасалдуулаагүй. Үүнийг санахгүй байх нь ичмээр юм. /Постыг оруулагчийн зүгээс хэлэхэд, миний аав, авга ах, таньж мэддэг ахмад настангууд нарын хэлж байснаар тухайн үед юм ховор нь ховор хэцүү байсан гэхдээ хэзээ ч өлсгөлөн байгаагүй гэж байв. Харин судлаач Юрий Городненкогийн бодож байгаагаар манай улсад өлсгөлөн нүүрлэж байсан гэж ойлгож байгаа юм байна. Яахав Оросын ард түмэн тэр чигээр нь ойлгог. Энэ нь одоо цагт бидэнд л сайн гэсэн үг/

Улаан армийн таван морь тутмын нэг нь Монгол, таван цув нэхий тутмын нэг нь Монгол байсан гэдгийг мартах ямар ичмээр юм бэ.

Тэд зөвхөн бараа бүтээгдэхүүнээс гадна өөрсдийн биеэр тусалсан. Тэд өөрсдөө тэмцсэн. Улаан армийн эгнээнд Монголын 500 хүртэлх морин цэрэг, сапер, мэргэн бууч байлдав. БНМАУ-ын эдгээр иргэдийг албан ёсоор "сайн дурынхан" гэж нэрлэдэг байв.

Монголын арми ЗСБНХУ-ын зүүн хилийг Японы түрэмгийллээс халхалж байсны ачаар ЗХУ нь Алс Дорнодын дивизийг Москвад дахин байрлуулж нацистуудтай тулалдаж чаджээ.

Хамгийн гол нь Монгол Улс хэзээ ч гавьяа зүтгэлээ тулгаж үзээгүй. Хэзээ ч манай улсад "нэхэмжлэл" гаргаж байгаагүй. Хэзээ ч ямар ч дүрд тоглож жүжиглэж байгаагүй. "Аврагч" гэсэн статусын талаар хэзээ ч ганхаж эргэлзэж байсангүй. Тэд бүх зүйлд чин сэтгэлээсээ тусалсан.

Ялалтаас 76 жилийн дараа бид "Лэнд-Лиз" -ийн үлгэрийг давтаж ярьдаг нь ичмээр юм. Үүний зэрэгцээ манай төр өөрийн хөлс, цусаараа найрамдлын үнэ цэнийг нотолсон хүмүүст талархал илэрхийлэхгүй хэвээр байв.

Сэтгэгдэл 14ЭнгийнХэвтээБосооСэтгэгдэл бичих-Aa+
6 сар 10. 11:33
ТЭРС ҮЗЭЛТЭН

ОРОСЫГ ҮЗЭН ЯДАГЧ Ж.МЯГМАРСҮРЭН МИНИЙ ХУВЬД Д2ДАЙН ДУУСААД 76 ЖИЛ ӨНГӨРЧ БАЙХАД МАНАЙ УЛС ЯДУУ БУУРАЙ БАЙГАА НЬ АХ ГЭЖ ӨРГӨМЖЛӨГДСӨН ОРОСЫН БУРУУ Ч БАЙГАА

6 сар 9. 19:54
Зочин

Монгол угсаатан цэргvvд 1942 оны евлеес буюу Москвааг бvcлэлтээс гаргах тулаанаас эхэлж 2-р дайнд биеэр тулалдан байлдаж эхэлсэн байдаг шд. Мэдээж Халх голын дайныг тооцохгvй бас ЗХУ-ын нутагт болсон тулалдаанд оролцсон гэдэг утгаараа Мосваагийн телеех тулалдаанд анхлан 1942 оны евлеес оролцсон юм билээ . Оросууд энэ нууцыг яагаад одоо ил гаргаж бичихгvй байгаад сэтгэл жоохон гонсгор л байна. . Алс дорнодод Япончууд Монгол угсаатан цэргvvдээс айсаар довтолж чадалгvй 2-р дайныг дуусгасан шд. ЗХУ-ын хувьд Монгол цэргvvдийн байлдах чадварыг нууцлах нь стратегийн ач холбогдолтой байсан ч одоо бол дэлхий даяараа ч мэддэг болсон асуудал шд

6 сар 9. 14:16
цахар

Одоо ингэж хэллээ гээд бид нэг их уяраад л, Путин сайн хүн гээд байх явдалгүй, Оросууд мэдэхгүй явж байснаа сая л гэнэт мэдээд л, пээ Монгол чинь их тус хүргэсэн байна гээд л, тэрэнд нь манай хэсэг нөхөд хөөрөөд л. Тийм юм үнэндээ байхгүй, энэ чинь УЛС ТӨР. оросууд баруунтай харилцаа муудаад л, өөр нүүдэл хийж байгаа хэрэг. БҮҮ МАРТ, МАРТВАЛ ......

6 сар 6. 19:42
Зочин

ҮНЭН ЮМ ХЭЗЭЭД ИЛЭРЧ БДАГ ОДОО ОРСООС ЮМ ХАРАХ БУС ӨӨРСДӨӨ ХАР ХАР ХЯТАД ЯАЖ БГААГ ККК ТЭГЭЭД ОРСООС САЙН ГЭЖ ХЭЛЭЭД ҮЗ МАЛАА

6 сар 7. 21:04
Зочин

хэдий манай геополитикийн бодлого зөвлөлтийг лдэмжих байсан чгэсэн алсын хараа, тусч цайлган, урвадаггүй монгол түмний сэтгэл агуу байсан. үүний ачаар л зөвлөлтийн бүх удирдагчид манайд дотно хандаж ирсэн дээ.

6 сар 6. 8:58
Зочин

Одоо тэгээд ингэж хэллээ гээд бид уярах ёстой юу? Мэдэж л байсан юм бол яагаад бидэнд одоог хүртэл сайн хөршийн бус, дээрэлхүү их гүрний бодлогоо гаргаж байна в?

6 сар 6. 12:17
Зочин

Путин Монголын тусыг онцолж хэлж бна гэдэг дэлхийд маш том нэр хүндийг авчирч бна. Бид өгсөн тусаа байнга сануулах нь зүйд нийцэхгүй. Тус хэзээ ч иргэж ирнэ.

6 сар 5. 20:24
Зочин

Mongold hagas ulsgulun bolsoon bitgii hudlaa yari malaa alj ideh erhgui mahaa idej chadahgui baisan gej manai emee helseen buh zuileee l ugsun avsanch bas unen ter buhniig oilgono uuu bainauuu ter bol orosuudiin asuudal saihan setgeleer l ugsun bgaa mongolchuud bas tsalin tsagaan mungu alt snur suvd unet edleluudiin tuhai bas bicheegui bna mah malaas gadna madn ih alt mungu ed baraa yavuulsaan ter bugd nuutsaas garaagui bgaa nuutssaaas garahaaraa olon tumen gaihah baihsnuu

6 сар 6. 9:05
Зочин

Та ч найз нөхөртэйгээ жаргал зовлонгоо хуваалцдаггүй, амин хувиа хичээсэн өөдгүй харамч удам байна даа. Өлсөөд танай удам үхчихээгүй л байгаа биздээ. Тэр зэргийн юмийг зовлон гэж харж байдаг арай өчүүхэн дотор вэ.

6 сар 4. 15:06
Б.Нямаа

Пост оруулагч 1941-45 онд ямархуу зүйл болж байсан талаар гадарлахгүй байгаа бол "40-өөд оны жавар" гээд номыг уншаад үзээрэй. Энд маш зөөлрүүлсэн баримтууд орсон байгаа,

6 сар 5. 15:48
Зочин

... гэж харамсалтай нь 5-9нд путин хэлээгүй. харин энэ байтугайг хуучин з.х.у-ын иргэн брежнев, жуков, плиев ... гэх мэт нь хэлсэн.

6 сар 4. 13:10
Mgl

Mongoliin ard tvmenii ach tusiig unduruur vneleh tsag irdeg l ym bn

6 сар 4. 7:50
Эрза

Үнэхээр мундаг алсыг харсан сайхан сэтгэлт өвөг дээдэстээ талархнам. Үеийн үед санаж явах хойч үедээ таниулж ойлгуулах чухал түүхийн нэг хэсэг.

6 сар 4. 12:50
Зочин

Улаан Армид туслаагүй нэг ч Монгол хүн байгаагүй гэдэг.Өвөө минь хэний ч шахалт шаардлагагүйгээр адуу малаа Фронтод бэлэглэж, зөвхөн амин зуулгаа авч үлдэж байсан гэдэг. Хэзээ ч хариу нэхээгүй. Үүнийг уншаад өвөөгөө дурсаж нулимас урсаж байна. Ялалтад оруулсан өчүүхэн хувь нэмрийг үнэлэх цаг ирдэг л юм байна.Та минь тэнгэрээс хараад мушилзаж суугаа байхдаа

Сэтгэгдэл бичих
Санамсаргүй нийтлэл [ Энд дарна уу ]